Sáng ngày 22/10, Tạp chí điện tử Kinh tế Chứng khoán Việt Nam và Hệ sinh thái Truyền thông Tài chính Người Quan Sát phối hợp tổ chức Hội thảo “Khơi thông dòng vốn, giải phóng nguồn lực cho mục tiêu tăng trưởng hai con số” tại Hà Nội.
Hội thảo có sự tham dự của đại diện cơ quan quản lý, các chuyên gia kinh tế - tài chính, lãnh đạo ngân hàng thương mại, công ty chứng khoán, quỹ đầu tư, doanh nghiệp và nhà đầu tư.
Chia sẻ tại hội thảo, TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV, nhấn mạnh nhu cầu vốn cho mục tiêu tăng trưởng hai con số là rất lớn. Theo tính toán, giai đoạn 2026-2030, vốn đầu tư toàn xã hội cần tăng bình quân khoảng 13-15% mỗi năm, tương đương nhu cầu vốn khoảng 280-300 tỷ USD mỗi năm.
TS. Cấn Văn Lực phát biểu tại hội thảoTrong bối cảnh đó, bài toán đặt ra không chỉ là huy động đủ vốn mà còn phải đa dạng hóa các kênh dẫn vốn, giảm sự phụ thuộc vào hệ thống ngân hàng và nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực.
Theo TS. Cấn Văn Lực, trong giai đoạn 2020 đến 9 tháng đầu năm 2026, vốn ngân hàng vẫn chiếm hơn 50% tổng nguồn vốn của nền kinh tế, trong khi thị trường vốn, bao gồm cổ phiếu và trái phiếu, chỉ chiếm khoảng 14-15%. Nếu tính thêm trái phiếu Chính phủ, tỷ trọng này vào khoảng 23-24%.
“Thông thường, trong mô hình phát triển hướng tới sự bền vững, thị trường vốn cần chiếm khoảng 30% trở lên, nhằm giảm bớt sự phụ thuộc quá lớn vào hệ thống ngân hàng”, ông nhấn mạnh.
Chuyên gia cho rằng vốn tư nhân trong nước ngày càng giữ vai trò quan trọng, trong khi dư địa huy động từ nguồn tiết kiệm trong dân có dấu hiệu thu hẹp. Vì vậy, Việt Nam cần thúc đẩy phát triển thị trường vốn, đồng thời khai thác hiệu quả các nguồn lực khác như tài chính xanh, tài chính khí hậu, thị trường carbon, nguồn lực đất đai và các quỹ tài chính ngoài ngân sách.
Bên cạnh đó, TS. Cấn Văn Lực lưu ý những thách thức từ quy mô tín dụng/GDP đang ở mức cao và tình trạng tín dụng tăng nhanh hơn huy động vốn kể từ năm 2021. Theo ước tính được ông đưa ra, nếu tín dụng tiếp tục tăng 15-16% mỗi năm trong khi GDP danh nghĩa tăng khoảng 10%, tỷ lệ tín dụng/GDP có thể lên tới 180% vào năm 2030.
Điều này đặt ra yêu cầu phải kiểm soát rủi ro, bảo đảm an toàn hệ thống ngân hàng, đồng thời phát triển thị trường chứng khoán và các kênh huy động vốn dài hạn để đáp ứng nhu cầu vốn cho tăng trưởng bền vững.
Để mở rộng không gian huy động vốn, TS. Cấn Văn Lực cho rằng Việt Nam cần khai thác nhiều nguồn tài lực mới, gồm tài chính xanh và tài chính bền vững quốc tế, thặng dư thương mại, kiều hối, nguồn vốn từ việc nâng hạng thị trường chứng khoán, nâng hệ số tín nhiệm quốc gia lên mức “Đầu tư”, phát triển Trung tâm tài chính quốc tế tại TP. HCM và Đà Nẵng, cùng các thị trường tài sản số, tài sản mã hóa và thị trường carbon.
Trong đó, ngày 21/9/2026, thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp, đánh dấu bước tiến sau nhiều năm cải cách, còn mục tiêu nâng hạng với MSCI được đặt ra trước năm 2030.
Bên cạnh những nguồn vốn này, ông Lực cho rằng các nguồn lực đang tồn đọng như vàng trong dân, vốn ách tắc tại các dự án, tài sản công dôi dư và nguồn lực tiết kiệm từ chống lãng phí cũng có thể tạo ra dòng vốn lớn nếu được khơi thông bằng các cơ chế phù hợp.
Theo TS. Cấn Văn Lực, Đảng, Quốc hội và Chính phủ đã ban hành nhiều quyết sách quan trọng nhằm định hình và phát triển thị trường tài chính. Trong đó có Đề án 1413/QĐ-TTg ngày 27/7/2026 về cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam đến năm 2045; Đề án 1809/QĐ-TTg ngày 18/9/2026 về phát triển hệ thống ngân hàng đến năm 2030; Đề án nâng hạng thị trường chứng khoán tại Quyết định 2014/QĐ-TTg ngày 12/9/2025; cùng các luật sửa đổi liên quan đến ngân hàng, chứng khoán và kinh doanh bảo hiểm.
Đáng chú ý, Đề án 1413 đặt mục tiêu đến năm 2030 nâng giá trị huy động vốn qua thị trường vốn lên 28-30% tổng vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội, tăng lên 30-35% vào năm 2045. Thị trường vốn cũng được định hướng đáp ứng 60-65% nhu cầu vay của Chính phủ thông qua trái phiếu Chính phủ. Đồng thời, 100% ngân hàng thương mại áp dụng chuẩn an toàn tiệm cận Basel III và ít nhất 75% người trưởng thành có lịch sử tín dụng.
Ban Tổ chức xin trân trọng cảm ơn các đơn vị đồng hành, các cơ quan báo chí và các đối tác tài chính - doanh nghiệp: Techcombank, DOJI, MIK Group, OCB, BIM Group, Đông Tây Land, MB, Petrovietnam, Petrolimex, Vinaconex…
Sự ủng hộ và đồng hành của Quý vị là nguồn lực vô cùng quan trọng để kiến tạo nên một diễn đàn thảo luận chất lượng, góp phần tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực và thúc đẩy sự phát triển bứt phá của nền kinh tế Việt Nam.
