Trao đổi với Báo Chính phủ, TS. Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, Công ty TNHH một thành viên Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) cho biết, Nghị quyết 79-NQ/TW về phát triển kinh tế Nhà nước đã xác định rõ vai trò chủ chốt của VAMC trong xử lý nợ xấu, củng cố năng lực tài chính và giảm thiểu rủi ro hệ thống ngân hàng.
Đồng thời, Nghị quyết cũng đặt mục tiêu hình thành thị trường mua bán nợ chuyên nghiệp, minh bạch và bền vững.
TS. Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, Công ty TNHH một thành viên Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC)Theo ông, để thực hiện đúng tinh thần Nghị quyết, VAMC cần chuyển từ mô hình "mua nợ để giữ" sang xử lý thực chất và dẫn dắt thị trường.
Trước hết, VAMC không nên dừng ở việc mua nợ rồi ủy quyền lại cho tổ chức tín dụng, mà phải trực tiếp tham gia phân tích, đánh giá và thu hồi nợ.
Bên cạnh đó, đơn vị này cần tiếp tục tái cơ cấu và vận hành Sàn giao dịch nợ xấu theo đúng nghĩa, đặt minh bạch làm nguyên tắc cốt lõi.
Việc phát triển hoạt động môi giới, tư vấn, đấu giá, định giá và thu hút nhà đầu tư nước ngoài cũng cần được thúc đẩy mạnh hơn.
Thứ hai, TS. Nguyễn Quốc Hùng cho rằng cần nâng vốn điều lệ của VAMC lên tối thiểu 15.000-20.000 tỷ đồng để đủ nguồn lực mua nợ theo giá thị trường. Cùng với đó là tái cơ cấu nhân sự, kiện toàn bộ máy lãnh đạo, xây dựng tiêu chí rõ ràng về năng lực, trách nhiệm, xử lý nghiêm các vi phạm. Cơ chế tiền lương cũng phải đủ cạnh tranh để thu hút chuyên gia về tái cấu trúc, pháp lý và định giá.
Thứ ba, cần hoàn thiện hành lang pháp lý và trao thêm quyền hạn cho VAMC, bao gồm việc xem xét sửa đổi Nghị định 53/2013/NĐ-CP, trao quyền thu giữ, xử lý tài sản bảo đảm phù hợp với chức năng chuyên biệt xử lý nợ xấu.
Thứ tư, đẩy mạnh chuyển đổi số là yêu cầu bắt buộc. Theo đó, VAMC cần ứng dụng AI phân tích dữ liệu nợ xấu và tài sản bảo đảm; kết nối dữ liệu từ nhóm nợ 3 trở lên của tổ chức tín dụng và CIC để hỗ trợ xử lý nợ.
TS. Nguyễn Quốc Hùng nhấn mạnh, VAMC phải hội tụ bốn điều kiện then chốt gồm nhân sự đủ năng lực, tài chính đủ mạnh, hành lang pháp lý đủ rộng và chuyển đổi số mạnh mẽ.
Nếu không được trao đủ thẩm quyền và thay đổi mô hình tổ chức theo hướng chuyên nghiệp, VAMC sẽ khó hoàn thành nhiệm vụ làm sạch bảng cân đối và nâng cao năng lực tài chính của hệ thống ngân hàng. Đơn vị này cần thực sự trở thành công cụ quan trọng của Nhà nước trong bảo đảm an toàn hệ thống tài chính quốc gia.
Về định hướng dài hạn, ông kỳ vọng VAMC sẽ không chỉ xử lý nợ xấu mang tính giai đoạn mà phát triển thành trung tâm tái cấu trúc tài sản chuyên nghiệp, có năng lực định giá và tư vấn tài chính cho toàn hệ thống.
