Tiền đang chảy vào đâu?

Vì sao cung tiền nhiều nhưng giá cả không tăng cao?

Ngày 12/1, tại Diễn đàn diễn biến thị trường giá cả Việt Nam năm 2026, TS. Nguyễn Đức Độ - Phó viện trưởng Viện Kinh tế - Tài chính, Học viện Tài chính - lý giải thắc mắc “cung tiền nhiều nhưng giá cả không tăng cao”.

Dẫn số liệu từ Ngân hàng Nhà nước, ông Độ cho biết tăng trưởng tín dụng năm 2025 ở mức 19%.

Theo ông Độ, tăng trưởng tín dụng cao tác động chủ yếu đến giá tài sản, còn tác động đến chỉ số giá tiêu dùng (CPI) không quá lớn. Dòng tiền chảy vào khiến giá bất động sản, giá vàng liên tục tăng cao.

“Tốc độ tăng CPI bình quân năm 2025 mức 3,31%. Một trong những nguyên nhân chính là do giá nhiều hàng hóa cơ bản trên thế giới như dầu thô, sắt thép, gạo... có xu hướng giảm và trung hòa tác động tăng CPI của tỷ giá”, ông Độ nói.

TS. Nguyễn Đức Độ - Phó viện trưởng Viện Kinh tế - Tài chính.

Tại diễn đàn, lý giải về thực tế tăng trưởng GDP cao nhưng lạm phát thấp, TS. Cấn Văn Lực cho rằng, cung tiền trong nền kinh tế (M2) tăng khá mạnh, tăng khoảng 15,7%; tín dụng tăng gần 19%. Tuy nhiên, lạm phát vẫn được kiểm soát ở mức thấp. Điều này đặt ra câu hỏi quan trọng: Dòng tiền đang đi đâu và vì sao không tạo áp lực lớn lên mặt bằng giá?

Ông Lực chỉ ra, vòng quay tiền chỉ vào khoảng 0,65 lần, thấp hơn nhiều so với giai đoạn lạm phát cao 11-12%, khi vòng quay đạt khoảng 1,2 lần. Điều này cho thấy tiền trong nền kinh tế đang lưu chuyển chậm, bị ách tắc thay vì đi vào hoạt động sản xuất tiêu dùng.

Theo ông Lực, dòng tiền có xu hướng chảy vào tài sản tích trữ như bất động sản, vàng hoặc kênh đầu tư mang tính phòng thủ, thay vì luân chuyển nhanh trong nền kinh tế thực. Khi tiền bị găm giữ, hiệu ứng lan tỏa của cung tiền giảm, khiến lạm phát không tăng tương ứng với mức mở rộng tiền tệ.

Viện Kinh tế - Tài chính, Học viện Tài chính dự báo, giá vàng năm 2026 có thể tiếp tục ở mức cao. Giá vàng thế giới dao động ở mức từ 4.200 - 6.200 USD/ounce. Giá vàng có thể tăng theo tốc độ tăng của giá vàng thế giới và sự mất giá của VND, phụ thuộc chính sách quản lý thị trường vàng của Nhà nước và cao hơn giá hiện tại.

Cần kiểm soát tiền ở mức hợp lý

TS. Nguyễn Đức Độ dự báo, năm 2026, áp lực lạm phát tiếp tục đến từ độ trễ của tăng trưởng tín dụng. Tốc độ tăng CPI hàng tháng được dự báo vào khoảng 0,3%/tháng và lạm phát trung bình cả năm 2026 sẽ xoay quanh mức 3,5%. Ông Độ cho rằng, để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP cao, đồng thời duy trì lạm phát dưới mức mục tiêu 4-4,5%, cần có sự phân công và phối hợp hiệu quả giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ.

Các chuyên gia tham dự Diễn đàn diễn biến thị trường giá cả.

Theo ông Độ, tỷ lệ tín dụng GDP năm 2025 đã ở mức 146%, thuộc hàng cao so với các nước phát triển cùng trình độ. Chính sách tiền tệ nên hướng đến mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô. Để đạt được mục tiêu này, tốc độ tăng trưởng cung tiền và tín dụng cần được kiểm soát ở mức hợp lý, không để tỷ lệ tín dụng/GDP tăng nhanh và mạnh, vừa tạo áp lực lên giá cả, đồng thời làm tăng rủi ro nợ xấu.

“Chính sách tài khóa, do còn dư địa, nên trong thời gian tới có thể hướng tới mục tiêu hỗ trợ tăng trưởng. Trong dài hạn, tăng trưởng cao không thể dựa vào tăng trưởng cung tiền và tín dụng, mà chỉ có thể đạt được nhờ tăng năng suất lao động trên nền tảng công nghệ”, ông Độ nói.

Nhằm đạt mục tiêu tăng trưởng cao đi kèm với ổn định kinh tế vĩ mô, TS. Cấn Văn Lực cho rằng, chuyển đổi số đóng vai trò then chốt, đặc biệt trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng. Chuyển đổi số giúp giảm chi phí giao dịch, rút ngắn thời gian thanh toán, nâng cao tính minh bạch và qua đó tăng tốc độ lưu thông của tiền. Khi vòng quay tiền được cải thiện, cùng một lượng cung tiền có thể tạo ra giá trị gia tăng cao hơn mà không gây áp lực lớn lên lạm phát.