Theo các báo cáo cập nhật từ Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) và số liệu hải quan, xuất khẩu bột cá của Việt Nam đang tăng trưởng mạnh. Trung Quốc giữ vai trò chủ đạo trong cơ cấu thị trường tiêu thụ. Đây được đánh giá là cú huých quan trọng giúp ngành tận dụng nguồn nguyên liệu dồi dào từ phế phụ phẩm thủy sản để đóng góp vào tăng trưởng xuất khẩu chung của ngành trong năm 2025.
Sản phẩm bột cá của Việt Nam, chủ yếu được sản xuất từ phế phụ phẩm cá, tôm sau chế biến, đã nhanh chóng tìm được chỗ đứng vững chắc tại thị trường quốc tế nhờ chất lượng cao và vị trí địa lý thuận lợi. Trong năm 2024, Trung Quốc chiếm 90% thị trường xuất khẩu bột cá của Việt Nam.
Năm 2025, bột cá mang về cho Việt Nam khoảng 300 triệu USD. Ảnh minh họaTrong năm 2024, giá trị xuất khẩu sản phẩm này đạt khoảng 237 triệu USD. Kết thúc năm 2025, xuất khẩu bột cá Việt đạt khoảng 300 triệu USD.
Bột cá không đơn thuần là sản phẩm phụ, nó đã và đang trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi giá trị nông - ngư nghiệp toàn cầu. Với hàm lượng protein và axit amin cao, bột cá được sử dụng rộng rãi trong chế biến thức ăn cho gia súc, gia cầm, thủy sản, thậm chí thú cưng; đồng thời là nguyên liệu cho sản xuất phân bón hữu cơ.
Trong nước, sản xuất bột cá không chỉ giúp giải quyết lượng phụ phẩm thủy sản thường bị bỏ phí, mà còn mở ra ngành công nghiệp phụ trợ, tạo công ăn việc làm và tăng giá trị gia tăng cho sản phẩm thủy sản Việt Nam. Một số doanh nghiệp địa phương đã bước đầu khai thác hiệu quả nguồn nguyên liệu này, góp phần tạo thêm nguồn thu cho cộng đồng ngư dân và nhà máy chế biến.
Việt Nam đang hướng tới xuất khẩu bột cá tại các thị trường khác như Mỹ, EU, Đông Á. Ảnh minh họaMặc dù thị trường Trung Quốc chiếm ưu thế, bột cá Việt Nam cũng đang hướng tới Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu và các nước Đông Á khác. Trong bối cảnh xuất khẩu thủy sản tổng thể của Việt Nam ước đạt trên 11,3 tỷ USD trong năm 2025, tăng trưởng ở các phân khúc phụ trợ như bột cá sẽ góp phần củng cố vị thế ngành trên thị trường quốc tế.
Các cơ quan quản lý và hiệp hội ngành nghề đang thúc đẩy việc coi phế phụ phẩm thủy sản như một tài nguyên quan trọng, thay vì chất thải cần xử lý. Chiến lược phát triển ngành đề xuất gắn kết doanh nghiệp, nhà khoa học và cơ quan quản lý nhằm xây dựng quy hoạch sản xuất hiệu quả, bền vững, có thể mở rộng ứng dụng cho các sản phẩm công nghệ cao như chiết xuất enzyme sinh học, peptide từ nguồn nguyên liệu này.
