Ngày 11/02/2026, theo một số nguồn tin, Cục Quản lý tín dụng đã ban hành công văn liên quan đến việc giảm 50% tỷ lệ dự trữ bắt buộc đối với 4 ngân hàng nhận chuyển giao bắt buộc gồm: Vietcombank (VCB), MB (MBB), VPBank (VPB) và HDBank (HDB). Nội dung công văn được cho là có quy định tương tự Thông tư 23/2025, có hiệu lực từ ngày 01/10/2025.
Theo số liệu đến cuối năm 2025, tổng tiền gửi khách hàng tại 4 ngân hàng này đạt khoảng 3,78 triệu tỷ đồng. Nếu tỷ lệ dự trữ bắt buộc được giảm một nửa từ 3% xuống 1,5% đối với tiền gửi không kỳ hạn và có kỳ hạn dưới 12 tháng, và từ 1% xuống 0,5% đối với tiền gửi trên 12 tháng thì hệ thống có thể giải phóng thêm khoảng 54,5 nghìn tỷ đồng nguồn vốn.
Tuy nhiên, khả năng mở rộng tín dụng thực tế còn phụ thuộc vào các chỉ tiêu an toàn như hệ số an toàn vốn (CAR) và tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) của từng ngân hàng.
Đánh giá về động thái này, chuyên gia phân tích của MBS cho rằng đây là biện pháp tích cực và kịp thời trong bối cảnh thanh khoản hệ thống có dấu hiệu căng thẳng. Trước đó, lãi suất liên ngân hàng qua đêm đã có thời điểm tăng vọt lên hơn 18% vào ngày 03/02/2026, phản ánh áp lực thanh khoản ngắn hạn trong hệ thống.
Việc giảm dự trữ bắt buộc không chỉ giúp các ngân hàng có thêm dư địa cho vay khi cần thiết, đặc biệt trong quá trình thực hiện chuyển giao bắt buộc, mà còn góp phần hỗ trợ thanh khoản trên thị trường liên ngân hàng. Điều này đặc biệt có ý nghĩa trong giai đoạn cao điểm nhu cầu thanh toán dịp Tết và nghĩa vụ nộp thuế của người dân, doanh nghiệp.
Theo thông tin từ MBS, hiện nhiều ngân hàng thương mại có vốn nhà nước đã sử dụng hết hạn mức tăng trưởng tín dụng được cấp trong quý I/2026, cho thấy áp lực mở rộng nguồn vốn đang hiện hữu.
Trên thực tế, cơ chế ưu đãi này đã được quy định từ tháng 8/2025 theo Thông tư 23/2025. Động thái lần này chủ yếu mang tính tiếp tục triển khai trong khuôn khổ chính sách đã ban hành, nhằm hỗ trợ thanh khoản và giảm chi phí vốn cho các tổ chức tín dụng tham gia tái cơ cấu ngân hàng yếu kém.
Đồng quan điểm MBS, vị chuyên gia phân tích này cho biết, việc giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc mang lại nhiều tác động tích cực cho cả hệ thống. Dự trữ bắt buộc là khoản tiền các ngân hàng phải duy trì tại Ngân hàng Nhà nước và không được sử dụng cho hoạt động kinh doanh. Khi tỷ lệ này được giảm một nửa, các tổ chức tín dụng sẽ có thêm nguồn vốn khả dụng đáng kể để cải thiện thanh khoản, mở rộng tín dụng hoặc xử lý các khó khăn tài chính tại ngân hàng được chuyển giao.
Đồng thời, đây cũng là một cơ chế khuyến khích tài chính trực tiếp, tạo động lực để các ngân hàng tham gia quá trình tái cơ cấu – vốn thường đi kèm nhiều chi phí và rủi ro.
Ở góc độ dài hạn, chính sách này có thể góp phần đẩy nhanh tiến trình tái cấu trúc hệ thống ngân hàng, giảm nguy cơ lây lan rủi ro và củng cố sự ổn định chung.
Tuy nhiên, việc giảm dự trữ bắt buộc cũng đồng nghĩa với khả năng gia tăng lượng tiền trong lưu thông, từ đó tiềm ẩn áp lực lạm phát nếu không được điều tiết đồng bộ bằng các công cụ khác của chính sách tiền tệ. Bên cạnh đó, nguồn vốn được giải phóng cần được giám sát chặt chẽ để đảm bảo sử dụng đúng mục đích, tránh chảy vào các lĩnh vực đầu cơ rủi ro cao như bất động sản hoặc chứng khoán.
Nhìn tổng thể, việc giảm 50% tỷ lệ dự trữ bắt buộc vừa là biện pháp hỗ trợ tài chính trực tiếp cho các tổ chức tín dụng tham gia tái cơ cấu, vừa là giải pháp ổn định thanh khoản hệ thống. Tuy nhiên, hiệu quả và tính bền vững của chính sách sẽ phụ thuộc lớn vào cơ chế giám sát và điều hành đi kèm.
