Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh bởi xung đột Trung Đông, Chính phủ đã yêu cầu đẩy nhanh lộ trình triển khai xăng sinh học E10 trên toàn quốc từ tháng 4, sớm hơn hai tháng so với kế hoạch. Động thái này nhằm giảm phụ thuộc vào xăng khoáng, tiết kiệm năng lượng và thúc đẩy quá trình chuyển dịch sang nhiên liệu sạch.
Để bảo đảm nguồn cung cũng như kích cầu tiêu thụ, các doanh nghiệp đầu mối kiến nghị điều chỉnh chính sách giá và thuế theo hướng linh hoạt hơn. Cụ thể, cần ưu tiên sử dụng ethanol sản xuất trong nước, xây dựng cơ chế giá phù hợp với chi phí nguyên liệu nội địa, đồng thời điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường và chi phí kinh doanh định mức. Những giải pháp này được kỳ vọng sẽ giúp xăng E10 nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường.
Việc thúc đẩy E10 được đánh giá là bước đi quan trọng trong chiến lược chuyển dịch năng lượng. Tuy nhiên, để chính sách phát huy hiệu quả, cần triển khai đồng bộ từ hạ tầng phân phối, nguồn cung nguyên liệu đến cơ chế điều hành thị trường.
Ở góc độ kỹ thuật, dù được khẳng định không gây hại cho động cơ, xăng E10 vẫn có một số đặc tính người dùng cần lưu ý. Theo đại diện Hiệp hội Các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM), ethanol có khả năng hút ẩm, khiến xe có thể khó khởi động nếu để lâu không sử dụng do nhiên liệu hấp thụ hơi nước trong không khí.
Bên cạnh đó, đặc tính tẩy rửa của ethanol có thể làm bong các mảng cặn tích tụ lâu ngày trong bình nhiên liệu, đặc biệt ở các phương tiện cũ hoặc sử dụng bình kim loại. Các cặn này có thể gây tắc nghẽn hệ thống nhiên liệu nếu không được xử lý kịp thời. Vì vậy, người dùng được khuyến cáo nên kiểm tra, vệ sinh và bảo dưỡng định kỳ.
Thực tế tại Việt Nam, khi triển khai xăng E5 thay thế A92 trước đây, chưa ghi nhận trường hợp phương tiện hư hỏng do nhiên liệu. Tuy nhiên, với tỷ lệ ethanol cao hơn trong E10, người dùng vẫn cần chủ động theo dõi và sử dụng đúng cách.
Về hiệu suất, xăng E10 có thể khiến công suất động cơ giảm nhẹ do nhiệt trị thấp hơn, nhưng nhờ trị số octan cao nên quá trình cháy hiệu quả hơn. Mức dao động công suất thường trong khoảng ±5%, trong khi tiêu hao nhiên liệu có thể tăng khoảng 1–3% tùy điều kiện vận hành.
Cách kiểm tra chính xác nhất là tra cứu sách hướng dẫn sử dụng của nhà sản xuất. Đây là căn cứ quan trọng liên quan đến tiêu chuẩn nhiên liệu và điều kiện bảo hành, thường được cung cấp dưới dạng bản in hoặc bản điện tử trên website chính hãng.
Trên thực tế, phần lớn các dòng xe sản xuất trong khoảng 10 năm trở lại đây đều đã được thiết kế để tương thích với xăng E10. Cụ thể, ở phân khúc ô tô, các mẫu xe phổ biến của Toyota như Vios, Camry, Corolla Altis, Corolla Cross, Fortuner, Innova, Rush; của Honda gồm City, Civic, CR-V, Accord, HR-V; hay các dòng Ranger, Everest, EcoSport của Ford đều nằm trong nhóm tương thích.
Các dòng xe có thể sử dụng được xăng E10Các thương hiệu khác như Mazda với Mazda2, Mazda3, Mazda6, CX-5, CX-8 (sản xuất sau 2011); nhóm Hyundai và Kia với các mẫu Accent, Elantra, Tucson, Santa Fe, Morning, Soluto, Cerato, Seltos, K3, K5; hay Mitsubishi Motors với Xpander, Attrage, Outlander, Pajero Sport, Triton, Xforce cũng được thiết kế phù hợp với nhiên liệu sinh học.
Ở phân khúc xe máy, các dòng xe của Honda như Vision, Air Blade, SH, SH Mode, Lead, Vario, Wave RSX FI, Future FI, Winner; của Yamaha Motor như Exciter (từ 150cc), NVX, Grande, Janus, FreeGo, Sirius FI; Suzuki với Raider R150, Satria, GSX-S150, GSX-R150, Address 110; hay các dòng xe của Piaggio và Vespa như Liberty, Medley, Sprint, Primavera, GTS… đều nằm trong danh sách có thể sử dụng E10.
Dù vậy, mức độ tương thích cụ thể vẫn phụ thuộc vào từng mẫu xe và thị trường phân phối. Người dùng được khuyến nghị kiểm tra kỹ thông tin từ nhà sản xuất để đảm bảo vận hành an toàn và hiệu quả.
