Từ ngày 25/5, quy định xử phạt chủ nhà trọ thu tiền điện vượt giá bán lẻ sinh hoạt chính thức có hiệu lực theo Nghị định 133/2026/NĐ-CP. Theo đó, mức phạt đối với hành vi thu tiền điện cao hơn quy định có thể lên tới 20 - 30 triệu đồng.
Quy định mới được đưa ra nhằm chấn chỉnh tình trạng nhiều khu trọ thu tiền điện ở mức 4.000 - 5.000 đồng/kWh suốt thời gian dài, cao hơn đáng kể so với giá điện sinh hoạt bậc cao nhất hiện hành là 3.460 đồng/kWh.
Tuy nhiên, ngay trước thời điểm nghị định có hiệu lực, nhiều chủ trọ tại TP.HCM đã bắt đầu tính toán các phương án “lách” áp lực chi phí bằng cách tăng tiền phòng hoặc bổ sung thêm phụ phí dịch vụ.
Nhiều chủ trọ đang tính tăng tiền phòng hoặc phí dịch vụ để bù đắp việc không được thu tiền điện vượt trần. Ảnh minh họaTại một khu trọ ở khu vực Tân Bình cũ, TP.HCM, chị N., chủ dãy trọ 45 phòng đang thu tiền điện ở mức 4.500 đồng/kWh. Chị cho biết mức giá này mới được áp dụng khoảng nửa năm nay nhưng vẫn không đủ bù chi phí vận hành.
Theo chị, phần điện tiêu thụ không chỉ nằm trong phòng người thuê mà còn phát sinh từ thang máy, hệ thống camera, wifi, đèn hành lang và hao hụt điện năng chung. Chị nói: “Nếu thấy giá điện cao, tôi có thể giảm xuống 4.000 đồng/kWh nhưng phải tăng tiền phòng để cân đối”. Cũng theo chủ trọ này, phương án đang được tính tới là tăng giá thuê thêm khoảng 500.000 đồng/phòng mỗi tháng sau khi quy định xử phạt mới có hiệu lực.
Không riêng gì khu trọ trên, nhiều chủ nhà cho thuê tại TP.HCM cho rằng việc thu tiền điện cao hơn quy định chủ yếu để bù chi phí vận hành thay vì thu lợi. Ông Phú Quý, chủ một khu trọ tại khu vực Gò Vấp cũ, cho biết hiện đang thu 3.800 đồng/kWh nhưng vẫn bị lỗ. Với 14 phòng trọ, hóa đơn điện tháng 3/2026 của ông vượt 13 triệu đồng cho gần 4.000 kWh điện tiêu thụ. Vào cao điểm nắng nóng tháng 4, số tiền điện tăng lên khoảng 25 triệu đồng.
Theo ông Quý, do chưa hoàn tất thủ tục đăng ký định mức điện theo số người thuê nên toàn bộ khu trọ phải tính theo biểu giá điện bậc thang 6 mức. Riêng sản lượng điện ở bậc cao nhất đã chiếm hơn 3.500 kWh, tương đương hơn 12 triệu đồng chưa gồm VAT. “Nếu muốn cân đối đủ thì mức thu phải khoảng 4.500 đồng/kWh”, ông nói, đồng thời cho biết hiện phải dùng phí dịch vụ để “lấy bên này bù bên kia”.
Tiền phòng hay phí dịch vụ tăng, người chịu thiệt cuối cùng vẫn là khách thuê trọ. Ảnh minh họaTrong khi đó, một số chủ trọ khác chọn cách hợp thức hóa chi phí bằng việc tăng tiền phòng thay vì nâng giá điện trực tiếp. Anh L.Q.V, chủ khu trọ 12 phòng tại khu vực Thủ Đức cũ, cho biết đang thu tiền điện 3.500 đồng/kWh nhờ đăng ký tạm trú đầy đủ cho khách thuê để được áp giá điện ở bậc 3 khoảng 2.380 đồng/kWh.
Theo anh, khoản chênh lệch được dùng để bù điện hành lang, hao hụt điện năng và chi phí tiện ích chung. Tuy nhiên, anh cũng lo ngại nếu quy định bị siết chặt hơn, nhiều chủ trọ sẽ buộc phải tăng giá thuê để tránh thua lỗ.
Ở chiều ngược lại, người thuê nhà lo áp lực sinh hoạt tiếp tục gia tăng. Một người thuê trọ tại khu vực Gò Vấp cũ chia sẻ: “Nếu giá phòng tăng thêm 500.000 đồng/tháng thì tôi cũng áp lực vì lương không tăng”.
Theo quy định tại khoản 7 Điều 13 Nghị định 133/2026/NĐ-CP, ngoài mức phạt 20 - 30 triệu đồng, chủ trọ thu tiền điện vượt quy định còn phải hoàn trả phần tiền chênh lệch đã thu vượt cho người thuê. Trường hợp không xác định được người nhận hoàn trả, khoản tiền này sẽ phải nộp vào ngân sách nhà nước.
