Từ “thịt lợn rẻ tiền” đến lựa chọn đắt đỏ của tầng lớp trung lưu
Tại nhiều thành phố Trung Quốc, đặc biệt ở các khu dân cư trung lưu, thịt lợn đen đang ngày càng được ưa chuộng. Người tiêu dùng sẵn sàng chi trả cao hơn để đổi lấy hương vị đậm đà, lớp mỡ xen kẽ và cảm giác “ăn lại món xưa” – điều mà thịt lợn công nghiệp khó đáp ứng.
“Tôi muốn con mình được ăn loại thịt lợn mà tôi từng ăn khi còn nhỏ, chứ không phải loại thịt rẻ tiền, sản xuất nhanh, chất lượng thấp”, Gao Xianghua chia sẻ khi mua sườn, chân giò và xúc xích làm từ lợn đen với tổng trị giá 1.000 nhân dân tệ (khoảng 144 USD) tại một cửa hàng gần nhà.
Số thịt này được Gao Xianghua dự định ướp tiêu Tứ Xuyên, muối rồi treo khô trên ban công để dùng trong dịp Tết Nguyên đán – một cách chế biến truyền thống đang dần quay trở lại trong các gia đình thành thị.
Ảnh minh họa/ Nguồn: Internet
Lợn đen bản địa thường được ví như “Wagyu của thịt lợn” nhờ tỷ lệ mỡ – nạc cân đối và hương vị đậm hơn so với các giống lợn trắng phương Tây. Trên thị trường, thịt lợn đen có thể được bán với giá cao gấp 3–4 lần thịt lợn thông thường.
Những món ăn từng được xem là xa xỉ trước thời kỳ cải cách kinh tế, như thịt kho đỏ (hongshao rou), nay xuất hiện trở lại trong thực đơn của nhóm khách hàng thu nhập khá và cao, trở thành biểu tượng của lối tiêu dùng “chậm mà chất”.
Ngành chăn nuôi lao đao, lợn đen trở thành lối thoát
Trong nhiều năm qua, giá thịt lợn tại Trung Quốc liên tục giảm do nhu cầu yếu, nền kinh tế tăng trưởng chậm và sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng. Riêng tháng 12/2025, giá thịt lợn giảm 14,6% so với cùng kỳ năm trước.
Tình trạng dư thừa công suất kéo dài, bắt nguồn một phần từ việc mở rộng đàn sau dịch tả lợn châu Phi năm 2018, đã khiến nhiều hộ chăn nuôi rơi vào thua lỗ.
Giữa bối cảnh đó, lợn đen được xem là hướng đi mới. Ông Yang Xinchun (49 tuổi), nông dân tại Thái Châu, bắt đầu chuyển sang nuôi lợn đen từ cuối năm 2024 sau khi nhận thấy các tập đoàn thực phẩm nhà nước như Bright Food Group đang hướng đến phân khúc cao cấp.
Năm 2025, ông Yang thu về hơn 1 triệu nhân dân tệ lợi nhuận ròng từ đàn lợn đen. Khoảng 1.000 con lợn đen đã đủ bù đắp khoản lỗ từ 6.000 con lợn trắng mà ông nuôi song song.
Từ mô hình ban đầu, ông Yang dự định nâng tổng đàn lên 15.000 con và mở rộng hệ thống phân phối từ 3 cửa hàng lên 40 cửa hàng nhượng quyền trong năm nay.
“Lợn đen là lối thoát duy nhất cho nhiều hộ chăn nuôi, đặc biệt là các trang trại vừa và nhỏ đang chịu áp lực nặng nề từ giá thịt lợn trắng giảm sâu”, ông Gao Qinxue – Giám đốc Hiệp hội Khoa học Động vật và Thú y Trung Quốc – nhận định.
Theo thống kê địa phương, tổng đàn lợn đen tại Thái Châu đã tăng từ 10.000 con năm 2024 lên 30.000 con năm 2025. Các hộ chăn nuôi kỳ vọng con số này có thể đạt 100.000 con vào năm 2027.
Các nhà phân tích dự báo số lượng lợn đen tại Trung Quốc sẽ tăng khoảng 50% trong giai đoạn 2024–2026, đạt 30–32 triệu con, tương đương gần 5% tổng đàn lợn cả nước.
Dù chưa thể thay thế hoàn toàn thịt lợn công nghiệp, sự trở lại của lợn đen cho thấy một thay đổi đáng chú ý trong cả tiêu dùng lẫn chiến lược sản xuất: ít chạy theo số lượng, nhiều hơn vào giá trị và chất lượng – một hướng đi đang được kỳ vọng giúp ngành chăn nuôi Trung Quốc thoát khỏi vòng xoáy thua lỗ kéo dài.