Tháng 4/2026, Giáo sư Tiến sĩ (GS.TS) Đinh Thị Mai Thanh - Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội (thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) sẽ được trao Huân chương “Cành cọ Hàn lâm” của Pháp. Đây là một trong những phần thưởng uy tín dành cho các nhà khoa học có đóng góp nổi bật.
Giáo sư Đinh Thị Mai Thanh hiện đang giữ chức Hiệu trưởng tại trường Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội. Ảnh: Tổng hợpTrước đó, ngày 27/12/2025, bà là một trong 5 đại diện của Viện Hàn lâm được vinh danh tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc năm 2025.
Nhà khoa học coi nghiên cứu là “hơi thở”
Năm 2024, GS.TS Mai Thanh cùng nhóm cộng sự tạo dấu ấn khi tổng hợp thành công vật liệu mới có khả năng dẫn thuốc tiêu diệt tới 75% tế bào ung thư bàng quang. Hiện nhóm đang hợp tác với các đối tác Ba Lan, mở rộng nghiên cứu sang các loại ung thư khác như gan và buồng trứng.
Trong sự nghiệp khoa học, bà đã công bố hơn 220 bài báo trong và ngoài nước, sở hữu 2 giải pháp hữu ích, chủ trì 21 đề tài nghiên cứu ở nhiều cấp độ (trong đó có 2 đề tài cấp Nhà nước), đồng thời xuất bản 5 đầu sách chuyên khảo và tham khảo tại các nhà xuất bản uy tín.
Song song với nghiên cứu, nữ giáo sư dành nhiều tâm huyết cho đào tạo thế hệ trẻ. Với bà, niềm vui không chỉ đến từ các công bố khoa học mà còn từ sự trưởng thành của học trò trên hành trình nghiên cứu.
Bà luôn quan niệm, dù ở bất kỳ cương vị nào vẫn coi nghiên cứu là hơi thở của mình. Khi làm khoa học bằng đam mê và nhiệt huyết, mọi kết quả đều có giá trị.
Trong bối cảnh khoa học - công nghệ trở thành trụ cột phát triển, nữ Phó Giáo sư cho biết, USTH đang tập trung nâng cao chất lượng đào tạo ở các lĩnh vực mũi nhọn, gắn kết chặt chẽ giữa đào tạo - nghiên cứu - ứng dụng.
Nhà trường đồng thời định hướng mở rộng ngành học mới liên quan đến phát triển xanh, năng lượng hạt nhân và chuyển đổi số, với sự hỗ trợ của các đối tác Pháp.
Hành trình từ nhà nghiên cứu đến “thuyền trưởng”
Sinh ra với niềm yêu thích đặc biệt dành cho Hóa học, Đinh Thị Mai Thanh tốt nghiệp xuất sắc Trường Đại học Sư phạm Hà Nội trước khi công tác tại Viện Kỹ thuật Nhiệt đới.
Năm 2000, bà nhận học bổng Chính phủ Pháp theo học tiến sĩ tại Sorbonne Université. Đây được xem là bước ngoặt quan trọng định hình tư duy khoa học và phương pháp làm việc.
Trở về nước năm 2003, bà tập trung vào ba hướng nghiên cứu chính gồm vật liệu chống ăn mòn, vật liệu xử lý môi trường và vật liệu y sinh trên nền Hydroxyapatite.
Giáo sư Mai Thanh cho xem việc nghiên cứu khoa học là hơi thở của cuộc sống. Ảnh: Tổng hợpNăm 2016, khi đang là Phó Viện trưởng Viện Kỹ thuật Nhiệt đới, bà chuyển sang lĩnh vực quản lý giáo dục khi nhận nhiệm vụ Phó Hiệu trưởng USTH, ngôi trường được thành lập theo hiệp định liên Chính phủ Việt Nam - Pháp.
Đến năm 2019, bà chính thức được bổ nhiệm làm Hiệu trưởng, trở thành nữ Hiệu trưởng người Việt đầu tiên của trường.
Trên cương vị lãnh đạo, bà cùng đối tác Pháp dẫn dắt nhà trường bước vào giai đoạn phát triển mới, tiếp tục khẳng định vai trò cầu nối học thuật giữa hai quốc gia. Với bà, đó là hành trình gắn bó bền bỉ, nơi tình yêu dành cho môi trường học thuật được bồi đắp qua thời gian.
Thành công và những đánh đổi thầm lặng
Đằng sau hành trình khoa học là những hy sinh không nhỏ. Năm 2000, khi sang Pháp học tiến sĩ, bà phải rời xa con gái đầu lòng chưa đầy 4 tuổi. Những lần chia tay nơi sân bay trở thành ký ức khó quên trong cuộc đời nữ khoa học.
Trong suốt thời gian đó, chồng bà là hậu phương vững chắc, thay bà chăm sóc gia đình. Sự thấu hiểu và sẻ chia từ gia đình giúp bà yên tâm theo đuổi con đường khoa học.
Dù bận rộn, bà vẫn duy trì thói quen dành trọn cuối tuần cho gia đình, tự tay chuẩn bị bữa ăn và giữ cân bằng giữa công việc và cuộc sống. Với bà, gia đình không chỉ là điểm tựa mà còn là nguồn năng lượng để tiếp tục cống hiến.
Chia sẻ về phụ nữ trong khoa học, GS.TS Mai Thanh cho rằng rào cản lớn không nằm ở năng lực mà ở trách nhiệm gia đình. Tuy nhiên, chính sự kiên nhẫn, linh hoạt và khả năng kết nối lại là lợi thế giúp phụ nữ thích ứng và phát triển bền vững trong môi trường khoa học.
Giáo sư Mai Thanh cho rằng, gia đình không chỉ là điểm tựa mà còn là nguồn năng lượng để tiếp tục cống hiến trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học, quản lý và giảng dạy. Ảnh: Tổng hợpBà nhấn mạnh, bản thân luôn tin rằng không có thành công nào không đi kèm hy sinh. Điều quan trọng là kiên định với lựa chọn của mình.
