Đơn hàng châu Á kéo tăng trưởng đầu năm
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), tháng 1/2026, xuất khẩu tôm Việt Nam đạt 379,6 triệu USD, tăng 22% so với cùng kỳ năm 2025. Mức tăng trưởng hai chữ số ngay trong tháng đầu năm cho thấy tín hiệu phục hồi đơn hàng tương đối tích cực của ngành tôm.
Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ các thị trường châu Á, đặc biệt là Trung Quốc và Nhật Bản – hai thị trường ghi nhận nhu cầu cao trước Tết Nguyên đán.
Trong đó, Trung Quốc tiếp tục là thị trường nhập khẩu lớn nhất với kim ngạch đạt 129,6 triệu USD, tăng 15% so với cùng kỳ năm trước. Nhật Bản đạt 44,8 triệu USD, tăng 31%.
Xuất khẩu tôm của Việt Nam tháng 1 năm 2026 - Ảnh: VASEP
Xu hướng tích trữ hàng phục vụ tiêu dùng dịp lễ cùng với sự cải thiện sức mua tại khu vực này đã giúp các doanh nghiệp xuất khẩu duy trì nhịp đơn hàng tốt ngay từ đầu năm.
Ở chiều ngược lại, xuất khẩu sang Mỹ đạt 43,8 triệu USD, tăng 22% so với cùng kỳ năm 2025 nhưng giảm nhẹ so với tháng 12/2025. Điều này cho thấy thị trường Mỹ vẫn duy trì nhu cầu ổn định, song chưa tạo ra bước tăng trưởng mạnh trong cơ cấu xuất khẩu chung.
Tôm chân trắng tiếp tục giữ vai trò chủ lực
Xét theo cơ cấu sản phẩm, tôm chân trắng vẫn là động lực chính của xuất khẩu tôm Việt Nam.
Trong tháng 1/2026, kim ngạch xuất khẩu tôm chân trắng đạt 216,9 triệu USD, chiếm 57,1% tổng giá trị xuất khẩu và tăng 31% so với cùng kỳ năm trước. Cả nhóm hàng tôm chế biến và tôm đông lạnh nguyên liệu đều ghi nhận mức tăng trưởng khá, phản ánh nhu cầu tương đối đồng đều ở nhiều phân khúc thị trường.
Trong khi đó, xuất khẩu tôm sú đạt 29,2 triệu USD, tăng 34% nhưng tỷ trọng vẫn còn khiêm tốn. Điều này cho thấy tăng trưởng hiện nay của ngành tôm Việt Nam vẫn phụ thuộc chủ yếu vào tôm chân trắng – mặt hàng nhạy cảm hơn trước các biến động về giá cả và chính sách thương mại.
VASEP dự báo trong tháng 2/2026, xuất khẩu tôm có thể chững lại do yếu tố mùa vụ khi kỳ nghỉ Tết Nguyên đán làm gián đoạn hoạt động sản xuất và giao hàng. Bên cạnh đó, mức nền cao của tháng 1 cũng khiến tốc độ tăng trưởng khó duy trì ở mức tương đương.
Trong bối cảnh hiện nay, các thị trường châu Á, đặc biệt là Trung Quốc và Nhật Bản, đang trở thành động lực tăng trưởng quan trọng của ngành tôm Việt Nam. Nếu nhu cầu tại khu vực này tiếp tục ổn định sau Tết, đây sẽ là trụ đỡ đáng kể cho xuất khẩu trong quý I/2026.
Đối với thị trường Mỹ, triển vọng trung hạn vẫn phụ thuộc vào diễn biến thực tế của chính sách thuế toàn cầu 10% trong giai đoạn 150 ngày áp dụng, cũng như khả năng điều chỉnh chính sách sau thời gian này.
Kết quả rà soát POR19 giúp thị trường tạm tránh được cú sốc mới về thuế chống bán phá giá. Tuy nhiên, môi trường thương mại vẫn đòi hỏi doanh nghiệp phải chủ động rà soát cấu trúc giá, kiểm soát chi phí và theo dõi sát các hướng dẫn thực thi từ phía Mỹ.
Nhìn chung, tháng 1/2026 mở đầu bằng tín hiệu tích cực cho ngành tôm Việt Nam. Tuy vậy, để duy trì đà tăng trưởng trong những tháng tới, các doanh nghiệp cần linh hoạt thích ứng với biến động chính sách, đồng thời tận dụng tốt hơn cơ hội tại các thị trường châu Á – khu vực đang đóng vai trò ngày càng rõ nét trong cơ cấu xuất khẩu tôm của Việt Nam.
