Xuất khẩu cherry sang châu Á trước nguy cơ đình trệNgành xuất khẩu trái cây Chile (quốc gia dài nhất thế giới theo trục Bắc-Nam khoảng 4.300 km đến 4.630 km) vừa trải qua những ngày căng thẳng khi hệ thống logistics tại San Antonio tê liệt suốt 9 ngày cuối tháng 10 và đầu tháng 11. Thế nhưng, khi những chuyến tàu chở hàng nông sản đầu tiên vừa kịp rẽ sóng hướng về thị trường châu Á, một cuộc khủng hoảng vận tải mới lại tiếp tục giáng xuống. Lần này, điểm nghẽn không nằm ở hạ tầng cảng biển mà xuất phát từ chính những tuyến đường huyết mạch kết nối hàng hóa.
Xung đột giá nhiên liệu và làn sóng đình công tái diễn
Theo báo cáo từ Reuters và Fruitnet, lực lượng vận tải thuộc tổ chức Fuerza del Norte đã chính thức tổ chức đình công và phong tỏa nhiều tuyến đường trọng yếu kể từ ngày 10/11. Động thái này được đưa ra nhằm phản đối tình trạng chi phí nhiên liệu liên tục leo thang, làm bào mòn lợi nhuận của giới tài xế. Mọi hoạt động vận chuyển container lạnh hướng đến hai cảng trọng điểm là San Antonio và Valparaíso đang đứng trước nguy cơ chậm trễ nghiêm trọng.
Hiệp hội xuất khẩu trái cây Chile lập tức phát đi thông cáo cảnh báo về tình trạng tắc nghẽn giao thông. Cơ quan này nhấn mạnh sự gián đoạn hiện tại có thể gây thiệt hại lớn cho mùa xuất khẩu nông sản chủ lực và kêu gọi chính phủ cùng giới tài xế sớm ngồi lại đàm phán. Tính đến ngày 12/11, rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng vẫn hiện hữu khi các bên chưa thể giải quyết triệt để những bất đồng về quyền lợi kinh tế.
Di chứng từ hàng ngàn container tồn đọng
Sự lo lắng của các doanh nghiệp xuất khẩu hoàn toàn có cơ sở khi di chứng từ cuộc đình công trước đó vẫn chưa được khắc phục hoàn tất. Từ ngày 28/10 đến ngày 6/11, mọi hoạt động điều phối container ra vào các trạm lưu trữ tại San Antonio gần như đóng băng. Hệ quả là khoảng 2.500 container bị dồn ứ cục bộ, kéo theo hơn 500 ca làm việc tại cảng bị hủy bỏ hoặc đình trệ.
2.500 container tồn đọng sau 9 ngày tê liệtCuộc khủng hoảng vận tải này chỉ tạm thời hạ nhiệt khi các bên đạt được thỏa thuận điều chỉnh tăng 8% cước vận tải đường bộ. Để duy trì cam kết với đối tác Trung Quốc, chuyến tàu Cherry Express đầu tiên của mùa vụ đã phải khẩn cấp chuyển hướng từ San Antonio sang cảng Valparaíso. Tuy nhiên, đợt phong tỏa mới nhất từ lực lượng Fuerza del Norte đang đẩy ngành xuất khẩu trái cây của quốc gia này trở lại vạch xuất phát ngay trong giai đoạn cao điểm giao thương.
Bài toán sinh tồn của chuỗi cung ứng lạnh
Cherry và các mặt hàng nông sản tươi sống là những sản phẩm vô cùng nhạy cảm với thời gian. Việc vận chuyển đòi hỏi quy trình kiểm soát nhiệt độ nghiêm ngặt và độ chính xác tuyệt đối về lịch trình giao nhận. Khi xe tải không thể tiếp cận cảng đúng kế hoạch, các nhà xuất khẩu phải đối mặt trực tiếp với nguy cơ lỡ thời hạn chốt hạ lượng hàng đưa lên tàu và phải chờ đợi lịch trình tiếp theo.
Thực tế cho thấy cảng San Antonio hiện vẫn duy trì hoạt động khai thác bình thường và chưa có bất kỳ thông báo đóng cửa nào. Vấn đề cốt lõi nằm ở khả năng lưu thông trên đường bộ. Việc hàng hóa phải nằm chờ trên xe sẽ làm phát sinh hàng loạt chi phí lưu kho bãi, phí điều chuyển container và đặc biệt là tạo ra áp lực khổng lồ trong việc cung cấp nguồn điện liên tục cho hệ thống làm lạnh.
Đứng trước rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng, các doanh nghiệp logistics khuyến cáo nhà xuất khẩu nông sản sang thị trường châu Á cần chủ động xác nhận lại lịch tàu với hãng vận chuyển. Các đơn vị chủ hàng phải theo dõi sát sao tình hình giao thông trên các tuyến đường kết nối San Antonio và Valparaíso, đồng thời chuẩn bị sẵn sàng các phương án dự phòng để bảo vệ chất lượng hàng hóa trong kịch bản lưu thông bị đình trệ kéo dài.
