Nguyên nhân lãi suất qua đêm liên ngân hàng lên cao kỷ lục
Báo cáo thị trường tiền tệ tháng 2/2026 của SHS Research cho biết, lãi suất qua đêm liên ngân hàng (O/N interbank) tăng vọt lên mức cao nhất lịch sử; riêng phiên 3/2, giao dịch được chốt quanh 21%. Sang ngày 4/2, căng thẳng hạ nhiệt phần nào khi NHNN mở lại kênh hoán đổi USD/VND (SBV swap), với chi phí tham chiếu khoảng 1,31% và quy mô khoảng 1 tỷ USD.
Đơn vị này nhận định, nguyên nhân lãi suất tăng cao đến từ sự lệch cân đối kỳ hạn (nguồn vốn ngắn nhưng nhu cầu sử dụng dài hơn), khiến “đệm dự trữ” của hệ thống mỏng và dễ tổn thương khi gặp cú sốc ngắn hạn. Đúng thời điểm cuối tháng 1/2026, áp lực nộp thuế dồn vào làm tiền rời hệ thống ngân hàng sang tài khoản Kho bạc tại NHNN. Cùng lúc, yếu tố mùa vụ trước Tết quay lại khi nhu cầu rút tiền mặt của người dân tăng, trong khi một số ngân hàng duy trì dự trữ bắt buộc ở mức thấp nên phải “chạy” bổ sung dự trữ do kỳ nghỉ kéo dài vẫn được tính vào kỳ dự trữ bắt buộc.
Sau hai phiên hỗ trợ thanh khoản qua thị trường mở (OMO), số dư lưu hành mới hồi về quanh 360.000 tỷ đồng. Với OMO, SHS cho rằng hệ thống đã tiến sát giới hạn, nhưng hai phiên đầu tháng 2/2026 vẫn bơm được OMO là vì: (i) lượng OMO lưu hành đã giảm từ khoảng 404.000 tỷ đồng cuối năm 2025 về khoảng 316.000 tỷ đồng cuối tháng 1/2026, tạo “dư địa” kỹ thuật; và (ii) lực tham gia chủ yếu đến từ nhóm các ngân hàng lớn do còn đủ giấy tờ có giá để vay OMO, qua đó hỗ trợ lan tỏa thanh khoản sang các ngân hàng nhỏ hơn. Tuy nhiên, đà cầm cự này không kéo dài, nên NHNN vẫn phải mở lại kênh SBV swap sau gần một tháng tạm dừng.
Giảm tín dụng bất động sản khó triển khai mạnh
Ảnh minh họaTính đến thời điểm hiện tại, số liệu tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống đến hết tháng 1/2026 chưa được công bố rộng rãi; một số thống kê địa phương như Hà Nội ghi nhận dư nợ tăng khoảng 0,85% so với cuối năm 2025. Mặt bằng lãi suất huy động trong tháng 1/2026 nhích lên và có sự phân hóa; lãi suất cũng phản ánh chi phí vốn “không rẻ”.
Đối với chủ trương “giảm tín dụng bất động sản”, SHS Research nhận định rất khó triển khai mạnh và kéo dài. Lý do nằm ở cấu trúc tài sản bảo đảm: phần lớn khoản vay của doanh nghiệp và cá nhân, dù ngắn hay dài hạn, đều được cầm cố bằng bất động sản; vì vậy, siết tín dụng bất động sản dễ biến thành siết tín dụng toàn hệ thống. Thêm vào đó, mảng tín dụng gắn với bất động sản vẫn là nguồn đóng góp quan trọng cho biên lãi ròng của nhiều ngân hàng. Do đó, nếu mục tiêu vẫn là duy trì tăng trưởng cao, kịch bản tín dụng bất động sản giảm sâu và kéo dài thường chỉ xảy ra khi nền kinh tế buộc phải “hãm phanh” do rủi ro hệ thống, trong khi GDP hiện vẫn đang được đặt mục tiêu tăng trưởng 10%.
Diễn biến nhóm cổ phiếu bất động sản phiên 6/2Trên thị trường chứng khoán, nhóm bất động sản có diễn biến không mấy tích cực, chỉ số toàn ngành sụt giảm gần 19%. Ngay trong phiên 6/2, nhiều cổ phiếu tiếp tục giảm sâu như NLG (-5,42%), CEO (-5,18%), DXG (-4,98%)... bấp chấp việc công bố kết quả kinh doanh năm 2025 có nhiều khởi sắc.
