Mới đây, trên trang Facebook cá nhân, ông Nguyễn Duy Hưng - Chủ tịch HĐQT CTCP Chứng khoán SSI (mã: SSI) cho biết: “Việt Nam có thể thu hút hơn 4,28 tỷ USD vốn thụ động đến tháng 9/2027 sau khi FTSE nâng hạng”.
Con số được lãnh đạo SSI đưa ra thu hút sự chú ý trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam đang tiến rất gần tới thời điểm chính thức được đưa vào nhóm thị trường mới nổi thứ cấp (Secondary Emerging Market) của FTSE Russell.
Theo lộ trình đã công bố, việc đưa cổ phiếu Việt Nam vào các bộ chỉ số mới nổi của FTSE sẽ không diễn ra một lần mà được triển khai theo nhiều giai đoạn.
Cụ thể, quá trình bổ sung dự kiến bắt đầu từ tháng 9/2026 với 10% tỷ trọng, tiếp tục thêm 20% vào tháng 3/2027, 35% vào tháng 6/2027 và hoàn tất 35% còn lại vào tháng 9/2027. Như vậy, đến cuối kỳ rà soát tháng 9/2027, Việt Nam mới đạt đầy đủ tỷ trọng trong các rổ chỉ số liên quan.
Điều này đồng nghĩa dòng vốn thụ động từ các quỹ ETF và quỹ mô phỏng chỉ số có thể được giải ngân dần trong khoảng một năm, thay vì tập trung hoàn toàn vào thời điểm nâng hạng chính thức.
Đáng chú ý, ngay trong sáng 24/8, SSI Research cũng công bố báo cáo mới nhất, xây dựng hai kịch bản về quy mô dòng vốn ngoại có thể chảy vào Việt Nam cùng lộ trình giải ngân tương ứng.
Ở kịch bản cơ sở , tỷ trọng của Việt Nam duy trì quanh mức 0,49%, tương ứng khoảng 2,2 tỷ USD dòng vốn thụ động tích lũy trong 4 giai đoạn thực hiện. Kịch bản này giả định quá trình cải thiện free-float, khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và quy mô vốn hóa đầu tư được chậm lại sau bước tăng ban đầu.
Ở kịch bản tích cực, tỷ trọng của Việt Nam tiếp tục tăng lên khoảng 0,95% vào tháng 9/2027, tương ứng khoảng 4,28 tỷ USD dòng vốn thụ động tích lũy. SSI Research nhấn mạnh đây không phải là dự báo, mà là kịch bản minh họa trong trường hợp đà gia tăng tỷ trọng quan sát được giữa kỳ rà soát tháng 3 và tháng 8/2026 tiếp tục được duy trì.
Động lực của kịch bản này đến từ việc gia tăng free-float, xuất hiện thêm các doanh nghiệp vốn hóa lớn đủ điều kiện chỉ số, cải thiện khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài, dư địa sở hữu nước ngoài lớn hơn, hay nói cách khác là sự ghi nhận về kết quả các cải cách thị trường vốn được ghi nhận bởi các nhà cung cấp chỉ số toàn cầu.
Theo SSI Research, về bản chất, đây không phải là câu chuyện về biến động giá cổ phiếu mà là câu chuyện về khả năng đầu tư có thể đầu tư (investability). Trong nhiều năm qua, mức độ hiện diện của Việt Nam trong các bộ chỉ số toàn cầu bị giới hạn không chỉ bởi quy mô thị trường, mà còn bởi tỷ lệ tài sản thực sự có thể tiếp cận được đối với nhà đầu tư quốc tế.
Khi ngày càng nhiều doanh nghiệp và tài sản trở nên đầu tư được, tỷ trọng của Việt Nam trong các bộ chỉ số toàn cầu có thể tiếp tục gia tăng. Nói cách khác, luận điểm đầu tư không phải là Việt Nam trở nên lớn hơn, mà là thị trường Việt Nam trở nên đầu tư được đối với dòng vốn toàn cầu. Kỳ rà soát FTSE tháng 3/2027 sẽ là phép thử quan trọng cho luận điểm này.
