Từ ngày 1/6, xăng không chì theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia sẽ bắt buộc được phối trộn thành xăng sinh học E10 để sử dụng cho ô tô, xe máy trên toàn quốc. Điều này đồng nghĩa với việc xăng RON 95 truyền thống sẽ chính thức ngừng lưu hành, trong khi xăng E5 RON 92 vẫn tiếp tục được duy trì đến năm 2030.
Thông tin trên khiến không ít người dùng lo ngại, đặc biệt với các chủ xe đời cũ. Nguyên nhân là bởi xăng E10 chứa 10% ethanol sinh học và 90% xăng khoáng, có đặc tính hút ẩm mạnh, dễ xảy ra hiện tượng phân tách giữa ethanol ngậm nước và xăng nếu để lâu ngày.
Theo nghiên cứu của Bộ Công Thương, xăng E10 tương thích với hơn 90% phương tiện đang lưu hành hiện nay. Thực tế, nhiều quốc gia đã sử dụng loại nhiên liệu này từ lâu nhằm giảm phát thải và hạn chế phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.
Phần lớn ô tô, xe máy sản xuất từ năm 2011 trở lại đây đều có thể vận hành bình thường với xăng E10. Tuy nhiên, các dòng xe máy đời cũ, đặc biệt là xe sử dụng bộ chế hòa khí, có thể phát sinh một số vấn đề nếu không được bảo dưỡng đúng cách.
Cần kiểm tra hệ thống nhiên liệu thường xuyên
Những mẫu xe máy đời cũ, chủ yếu sản xuất trước năm 2000, thường sử dụng các chi tiết như ống dẫn nhiên liệu, gioăng cao su hay màng bơm xăng chưa được thiết kế để chịu tác động của ethanol. Khi sử dụng xăng E10 trong thời gian dài, các vật liệu này có thể xuống cấp nhanh hơn do đặc tính hút ẩm của nhiên liệu.
Theo nhiều chuyên trang kỹ thuật quốc tế, xe đời cũ dùng xăng pha ethanol lâu ngày có nguy cơ nứt ống dẫn nhiên liệu, chai cứng gioăng cao su hoặc hình thành cặn trong bình xăng. Vì vậy, người dùng nên kiểm tra và bảo dưỡng định kỳ hệ thống nhiên liệu với tần suất khoảng 3-6 tháng/lần.
Việc bảo dưỡng và thay thế phụ tùng do đó cũng có thể tốn kém hơn. Với các dòng xe phổ thông đã sử dụng hàng chục năm, đây là yếu tố cần cân nhắc nếu tiếp tục duy trì sử dụng lâu dài.
Trong khi đó, với các mẫu xe cổ mang giá trị sưu tầm, chủ xe vẫn có thể áp dụng nhiều giải pháp để tăng khả năng tương thích với xăng E10.
Có thể nâng cấp để phù hợp với xăng E10
Một số thợ sửa xe cho biết, người dùng xe máy đời cũ có thể thay thế ống dẫn nhiên liệu, màng bơm xăng cơ khí và các loại gioăng cao su bằng vật liệu chịu ethanol tốt hơn.
Bên cạnh đó, bình xăng và bộ chế hòa khí cũng cần được vệ sinh thường xuyên nhằm hạn chế cặn bẩn và hiện tượng oxy hóa.
Cả nước sẽ chuyển sang sử dụng xăng E10 từ 1/6Ngoài việc thay thế linh kiện, bộ chế hòa khí cũng cần được tinh chỉnh lại để phù hợp với đặc tính cháy của nhiên liệu chứa ethanol. So với xăng khoáng truyền thống, xăng E10 yêu cầu tỷ lệ hòa khí khác để đạt hiệu suất cháy tối ưu trong buồng đốt.
Trong một số trường hợp, người dùng có thể phải chỉnh vít xăng/gió hoặc thay đổi kích thước béc-phun nhằm đảm bảo khả năng vận hành ổn định. Tuy nhiên, việc canh chỉnh này đòi hỏi thiết bị chuyên dụng và kỹ thuật phù hợp, không phải tiệm sửa xe phổ thông nào cũng có thể thực hiện chính xác.
Xe ít sử dụng cần đặc biệt lưu ý
Không chỉ xe máy đời cũ, ngay cả các dòng xe tương thích hoàn toàn với xăng E10 cũng cần lưu ý nếu ít sử dụng hoặc lưu kho dài ngày.
Do đặc tính hút ẩm, xăng E10 có thể xảy ra hiện tượng phân tách nhiên liệu sau vài tuần, nhất là trong điều kiện độ ẩm cao hoặc khi xe không vận hành thường xuyên. Khi đó, phần ethanol ngậm nước sẽ lắng xuống đáy bình, còn xăng nổi lên phía trên.
Tình trạng này có thể khiến bình xăng bị han gỉ, đồng thời làm nước lọt vào hệ thống nhiên liệu hoặc buồng đốt khi xe hoạt động trở lại, gây ảnh hưởng tới bơm xăng và các chi tiết động cơ.
Trong điều kiện bảo quản lý tưởng, xăng E10 có thể sử dụng trong khoảng 3 tháng. Tuy nhiên, nguy cơ phân tách sẽ tăng cao nếu nhiên liệu tiếp xúc với môi trường ẩm hoặc bị tồn trữ quá lâu.
Vì vậy, người dùng nên xả sạch bình nhiên liệu nếu xe không sử dụng trong khoảng 3-4 tuần, đặc biệt khi không xác định được thời gian lưu trữ của lượng xăng đã đổ vào xe.
Ngoài ra, việc sử dụng xe thường xuyên cũng là cách giúp hạn chế nguy cơ hút ẩm và phân tách nhiên liệu, do xăng luôn được lưu thông và thay mới liên tục trong hệ thống.