Việc triển khai xăng sinh học E10 nằm trong chính sách của Bộ Công Thương nhằm giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch và thúc đẩy sử dụng năng lượng tái tạo. Theo Thông tư 50/2025/TT-BCT, từ 1/6/2026, các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu phải cung cấp E10 tại mọi cửa hàng trên cả nước, thay thế dần xăng E5 RON92 và xăng khoáng truyền thống.
Tại hội nghị tổng kết hoạt động điều hành, cung ứng xăng dầu năm 2025 và triển khai kế hoạch 2026 tổ chức tại Hà Nội, lãnh đạo Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho biết do đặc tính dễ bốc hơi, ethanol trong xăng E10 có thể bị giảm tỷ lệ trong quá trình vận chuyển và tồn chứa. Khi đó, một lô xăng ban đầu đạt chuẩn E10 có thể “xuống cấp” thành tỷ lệ pha thấp hơn như E7 hay E8 khi đến tay người tiêu dùng.
Theo quy chuẩn hiện hành, các sản phẩm xăng dầu đều phải đáp ứng đúng tỷ lệ ethanol được ghi trong tiêu chuẩn kỹ thuật để đảm bảo chất lượng. Nếu một lô hàng E10 không còn chứa đủ 10% ethanol khi kiểm tra, về mặt pháp lý có thể bị xem là “hàng giả”, tức không đúng như công bố chất lượng. Điều này khiến doanh nghiệp lo ngại không chỉ thiệt hại kinh tế mà còn dính rủi ro pháp lý nghiêm trọng.
Xăng E10 có thể biến chất trong quá trình vận chuyển. Ảnh minh họaChủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam cho rằng lo ngại này là rất thực tế. Xăng E10 ngay khi pha chế tại cơ sở có thể đạt chuẩn, nhưng do hút ẩm và bốc hơi trong quá trình vận chuyển, chai lọ và bồn chứa, tỷ lệ ethanol có thể giảm xuống dưới mức quy định. Trong khi đó, theo ông, sản phẩm E8 dù không chuẩn theo quy định kỹ thuật hiện hành vẫn có chất lượng vượt trội so với xăng khoáng truyền thống không pha ethanol.
Hiệp hội đã kiến nghị cơ quan quản lý cần sớm sửa đổi hoặc ban hành quy chuẩn kỹ thuật mới phù hợp với đặc thù nhiên liệu sinh học, thay vì chỉ đối chiếu với tiêu chí cứng nhắc hiện hành. Đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ xác nhận các kiến nghị đang được nghiên cứu để sớm có hướng xử lý đồng bộ.
Trên thị trường, xăng E10 đã được thí điểm tại nhiều tỉnh thành lớn gần nửa năm trước khi lộ trình toàn quốc hóa được ấn định. Một số báo cáo giá bán cho thấy xăng E10 đang được bày bán với mức giá thường nằm giữa xăng E5 và RON95, khiến người tiêu dùng phần nào đón nhận nhưng vẫn thận trọng. Sự lo ngại về tác động đến động cơ và tuổi thọ xe vẫn tồn tại dù nhiều chuyên gia khẳng định xe đời mới tương thích tốt với loại nhiên liệu này.
Ngoài ra, sự khác biệt trong tiêu chuẩn kỹ thuật giữa nhiên liệu sinh học và quy chuẩn hiện hành không chỉ gây khó cho doanh nghiệp mà còn đặt ra bài toán kiểm định chất lượng, lưu trữ và vận chuyển. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa Bộ Công Thương, Bộ Khoa học - Công nghệ và các cơ quan liên quan để đảm bảo quy chuẩn khoa học và thực tế với chuỗi cung ứng nhiên liệu.
