Nghị định số 267/2026/NĐ-CP của Chính phủ, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, quy định về xử lý kỷ luật, trách nhiệm bồi thường thiệt hại do lãng phí và các hành vi vi phạm trong tổ chức thực hiện công tác phòng, chống lãng phí.
Đáng chú ý, văn bản quy định cơ chế khấu trừ trực tiếp thu nhập, lương hưu hằng tháng đối với cá nhân chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ bồi thường.
Ai thuộc nhóm đối tượng đang hưởng lương hưu bị khấu trừ 20% tiền lương. Ảnh minh hoạKhấu trừ 20% tiền lương, lương hưu để thu hồi tiền bồi thường
Theo khoản 5 Điều 26 Nghị định 267/2026/NĐ-CP, trường hợp đã hết thời hạn nộp tiền bồi thường theo từng đợt nhưng người có nghĩa vụ không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ, cơ quan có thẩm quyền sẽ áp dụng biện pháp khấu trừ thu nhập để thu hồi số tiền còn thiếu.
Mức khấu trừ được quy định là 20% tiền lương thực trả hằng tháng, sau khi trừ các khoản bảo hiểm xã hội bắt buộc, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp và thuế thu nhập cá nhân theo quy định. Việc khấu trừ được thực hiện liên tục cho đến khi thu hồi đủ số tiền bồi thường.
Đối với người đã nghỉ hưu nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ bồi thường, điểm b khoản 7 Điều 26 quy định cơ chế phối hợp giữa cơ quan ban hành quyết định bồi thường và cơ quan Bảo hiểm xã hội (BHXH) để thực hiện khấu trừ 20% tiền lương hưu hằng tháng.
Ngoài ra, cơ quan chức năng có thể phối hợp với chính quyền địa phương, đơn vị công tác mới của người có nghĩa vụ hoặc khởi kiện tại tòa án để thu hồi khoản tiền phải bồi thường theo quy định.
Chưa hoàn thành bồi thường phải thực hiện nghĩa vụ khi chuyển công tác, nghỉ hưu
Nghị định 267/2026/NĐ-CP cũng quy định trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức trong việc bảo đảm thực hiện nghĩa vụ bồi thường do lãng phí.
Theo đó, người đứng đầu có trách nhiệm yêu cầu cán bộ, công chức, viên chức chưa hoàn thành nghĩa vụ bồi thường nộp đủ số tiền còn thiếu trước khi giải quyết thủ tục chuyển công tác, thôi việc hoặc nghỉ hưu.
Trường hợp cá nhân đã nghỉ hưu trước thời điểm ban hành quyết định bồi thường thiệt hại, người đứng đầu cơ quan có thẩm quyền quản lý trước đó căn cứ kết luận thanh tra, kiểm tra, kiểm toán để ban hành quyết định bồi thường theo quy định.
Việc xác định trách nhiệm bồi thường được thực hiện độc lập, không phụ thuộc vào quyết định xử lý kỷ luật hoặc kết quả đánh giá của Hội đồng xử lý kỷ luật.
Trường hợp nào được gia hạn hoặc tạm hoãn nộp tiền bồi thường?
Bên cạnh các biện pháp thu hồi bắt buộc, Nghị định 267/2026/NĐ-CP quy định cơ chế hỗ trợ đối với cá nhân gặp khó khăn về kinh tế hoặc thuộc các trường hợp đặc biệt.
Về việc nộp tiền bồi thường thành nhiều lần, cá nhân có thể đề nghị chia nhỏ khoản phải nộp nếu số tiền bồi thường từ 15 triệu đồng trở lên và chứng minh được hoàn cảnh kinh tế khó khăn. Thời hạn nộp nhiều lần tối đa là 12 tháng. Đối với người thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo hoặc đang điều trị bệnh hiểm nghèo, thời hạn này có thể kéo dài tối đa 24 tháng.
Về việc tạm hoãn nộp tiền bồi thường, biện pháp này có thể được xem xét áp dụng đối với người đang điều trị nội trú tại bệnh viện, người thuộc hộ nghèo hoặc hộ cận nghèo, lao động nữ đang nghỉ thai sản, người bị tạm giữ hoặc tạm giam phục vụ điều tra.
Thời gian tạm hoãn thông thường không quá 6 tháng. Riêng lao động nữ đang nghỉ thai sản, thời gian tạm hoãn được áp dụng tương ứng với toàn bộ thời gian nghỉ thai sản theo quy định.
Các quy định về khấu trừ thu nhập, lương hưu và hỗ trợ người gặp khó khăn được kỳ vọng góp phần nâng cao trách nhiệm cá nhân trong quản lý, sử dụng tài sản công, đồng thời tăng khả năng thu hồi đầy đủ các khoản bồi thường thiệt hại do lãng phí.
