
Hiền nghẹn ngào khi nhắc về những ngày tháng đã qua - Ảnh: TRẦN MAI
Hà Thị Thu Hiền - tân sinh viên Trường đại học Yersin Đà Lạt - có tuổi thơ nhiều bất hạnh vì không có cha và mẹ mắc bệnh, cô lớn lên phải nỗ lực hơn người.
Ngày mưa hay nắng đều đi tìm... vì sợ mất mẹ
Hiền sống cùng mẹ trong căn nhà tứ bề là núi, nằm cuối cùng ở thôn Phú Tài (xã Đông Trà Bồng, Quảng Ngãi). Đây là nhà của người cậu ruột, bởi từ khi cô sinh ra, hai mẹ con chưa bao giờ có một mái nhà riêng.
Mẹ Hiền, bà Hà Thị Sanh, 49 tuổi, mang nỗi u uất tình duyên, sinh con ra bà dần ngây dại và bệnh tâm thần. Bà thường xuyên đi lang thang ngoài đường, vì vậy từ khi còn nhỏ, Hiền đã quen với những buổi chiều đứng trước cửa ngóng mẹ, rồi khi trời tối dần Hiền lại phải đi tìm cho ra mẹ.
Có lần trời tối đen, mưa như trút nước, sấm sét ầm ầm, Hiền vẫn lao ra đường tìm mẹ ở một cái miếu hoang trong thôn.
"Tôi sợ sấm sét, nhưng phải chạy đi tìm, đưa mẹ về. Mẹ ở ngoài đó, chẳng may bị sét đánh thì tôi sẽ chẳng còn mẹ", Hiền kể nghe đầy xót xa. Những lần như thế khiến một đứa trẻ từ sợ hãi trở thành quen với nỗi sợ.

Mẹ bệnh tâm thần nên mỗi ngày Hiền phải đi tìm - Ảnh: TRẦN MAI
Không có cha, mẹ bệnh, ông bà ngoại mất
Khoảng 19 năm trước, mẹ Hiền vào TP.HCM làm công nhân may rồi gặp cha cô. Khi Hiền dần hình thành trong bụng mẹ, người cha bảo bà về quê sinh con rồi ông sẽ về. Nhưng Hiền ra đời, cha không về.
Năm Hiền 3 tuổi, bà ngoại qua đời. Cô bé chứng kiến mẹ nhiều lần mất kiểm soát giữa đêm, đập phá đồ đạc, xé sách vở, còn mình chỉ biết co ro khóc vì sợ. Những lúc ấy, ông ngoại là người duy nhất vỗ về cô.
Nhưng nghiệt ngã thay năm Hiền 12 tuổi, ông ngoại cũng mất. "Lúc còn ông, tôi còn được quyền khóc nhè và được vỗ về. Ông ngoại mất, tôi chẳng khóc nữa, khóc cũng chẳng ai quan tâm", Hiền nói.
Câu nói chứa đựng cam chịu đến đau lòng, cô gái nhỏ ấy đã phải tự học cách lớn lên, bởi những người từng che chở lần lượt không còn. Không ai nói với cô rằng "từ nay phải làm người lớn", nhưng cuộc sống buộc cô phải trở thành người lớn khi tuổi đời còn quá nhỏ.

Điều khiến Hiền cảm thấy an ủi là sợi dây mẫu tử giúp mẹ nhận ra con và chịu đi về nhà - Ảnh: TRẦN MAI
Mỗi ngày sống là một cuộc chiến quá sức
Trong căn nhà của người cậu, ngoài mẹ Hiền còn có người mợ mắc bệnh nặng và bốn đứa trẻ. Đứa lớn 10 tuổi, đứa nhỏ nhất mới 4 tháng. Cậu thương mẹ con Hiền lắm nhưng cuộc sống của cậu cũng khó khăn. Mỗi ngày 4h sáng cậu đã đi làm thuê đến khoảng 20h mới trở về. Hiền ở nhà phải quán xuyến tất cả những việc còn lại.
Hiền giặt quần áo cho 8 người, nấu cơm cho người lớn, nấu cháo cho trẻ nhỏ. Những người hàng xóm bảo lúc cậu vừa thức dậy lên rẫy thì Hiền cũng lục đục làm việc nhà, một ngày của cô bé vị thành niên dường như dài hơn rất nhiều so với chúng bạn.
"Tội lắm. Ở đây ai cũng thương con bé cả. Nó làm lụng nhiều lắm", bà Nguyễn Thị Tuyết Nhung, hàng xóm chứng kiến những nỗ lực của Hiền, kể lại.
Bà Nhung bảo cả đời Hiền chưa biết đi làm thêm vì núi công việc trong nhà đã đủ khiến cô bé mệt lả.

Giọt nước mắt của Hiền là sự uất nghẹn vì phải gồng lên quá lâu - Ảnh: TRẦN MAI
Vẫn đi học giữa nhọc nhằn, và đi tìm mẹ
Nhà cách trường khoảng 8km, không có xe nên nhiều năm Hiền chỉ có thể đi bộ hoặc đứng bên đường xin "quá giang" xe người khác để đến lớp.
Đến năm lớp 11, trong một lần "quá giang", cô Đinh Thị Thúy Hoa, Hiệu trưởng Trường THCS Trà Bồng, dừng xe chở Hiền. Cuộc trò chuyện ngắn đủ để cô Hoa cảm phục. Người giáo viên nhân từ lấy tiền nhà, vận động bạn bè mua cho Hiền một chiếc xe máy 50cc.
Có xe nhưng Hiền vẫn nhiều lần phải đi bộ vì không có tiền đổ xăng. Người làng biết chuyện dặn "hết xăng thì ra các cô cho tiền". Bà Đỗ Thị Kiều Oanh, chủ một tiệm cơm trên tỉnh lộ, nhiều lần chủ động gọi Hiền lại cho tiền đổ xăng, nói "bé nó có ý chí nên chúng tôi muốn giúp cháu".
Những đồng tiền xăng nhỏ bé ấy còn giúp Hiền tiếp tục… đi tìm mẹ.

Hiền mong sau này ra trường sẽ có một căn nhà và có cuộc sống ổn định để lo cho mẹ - Ảnh: TRẦN MAI
Có lần mẹ đi nhiều ngày không về, Hiền tìm mãi không thấy, đến lúc bất lực cô bật khóc, rồi những người trong làng thương cô lại cùng tỏa đi tìm.
Đến nửa đêm, mọi người nhận được tin bà Sanh đã đi tận xã Bình Sơn, cách nhà khoảng 30km. Công an xã hỗ trợ đưa bà về tận nhà và bàn giao cho gia đình.
Cuộc sống của Hiền cứ như vậy: mẹ đi, cô tìm. Cô tìm không thấy, người làng tìm cùng. Tìm được mẹ, đưa bà về nhà, rồi sáng hôm sau cô lại tiếp tục đi học, làm việc và đi tìm mẹ.

Quá nhiều người cần Hiền chăm sóc, cô gái lặng lẽ nỗ lực mỗi ngày - Ảnh: TRẦN MAI
Đậu đại học như một kỳ tích, xóm nghèo giúp đóng học phí kỳ đầu
Rồi Hiền đậu Trường đại học Yersin Đà Lạt, ngành thiết kế nội thất, một kết quả mà những người hàng xóm xem là kỳ tích, bởi họ từng chỉ mong Hiền có thể học hết lớp 12.
Nhưng khi tờ giấy báo trúng tuyển nằm trong tay, thực tế "vùi dập" niềm vui: tiền học ở đâu, tiền ăn ở thế nào và nếu đi học xa thì ai sẽ chăm mẹ?
Hiền định cất giấy báo đi. "Đi học ai mà chẳng muốn. Nhưng tôi phải chậm lại, bởi cuộc đời tôi sinh ra đã vậy, phải chấp nhận từ từ", Hiền nói.
Cả làng, cả xã biết chuyện và không thể quay lưng với cô bé đáng thương. UBND xã Đông Trà Bồng đã liên hệ Trung tâm Bảo trợ xã hội tỉnh Quảng Ngãi và bước đầu đơn vị này đồng ý tiếp nhận, chăm sóc bà Sanh cho Hiền có thể yên tâm đi học.
Nghe mọi người tính toán để mình có thể đi học, Hiền khóc rất nhiều.
Nhưng chuyện cổ tích ở xóm nghèo này chưa hết. Bà Nguyễn Thị Hằng, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Đông Trà Bồng, cho biết lãnh đạo xã và người dân địa phương đã kêu gọi hỗ trợ tiền học phí kỳ đầu cho Hiền.

Cuộc sống quá khốn khổ, Hiền không than vãn mà nỗ lực mỗi ngày với một nghị lực lớn - Ảnh: TRẦN MAI

Ngày nào Hiền cũng giặt ít nhất hai thau đồ lớn - Ảnh: TRẦN MAI
Mong báo Tuổi Trẻ tiếp sức đến trường cho Hiền
Bà Nguyễn Thị Hằng, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Đông Trà Bồng, cũng gửi lời nhắn nhủ đến báo Tuổi Trẻ: "Hiền vào đại học đã là chuyện cổ tích. Người dân chúng tôi cố gắng tiếp sức cho con bước đầu nhưng tiềm lực cũng có hạn. Chúng tôi mong báo Tuổi Trẻ và các nhà hảo tâm hãy tiếp sức đến trường giúp cháu, cháu xứng đáng được yêu thương".
Trước nhà Hiền là núi Đá Lớn, băng qua đó là núi Hòn Ngang, những dãy núi trùng điệp dường như giống chính cuộc đời cô. Vượt qua con dốc này lại đến đỉnh núi khác. Hiền muốn chinh phục thế giới bên ngoài nỗi đau và giới hạn đời mình.
"Chỉ cần mẹ được chăm sóc, tôi có tiền nộp học phí nhập học. Tôi sẽ cố gắng làm thêm. Làm bao nhiêu việc tôi cũng làm, tôi sẽ không phụ tấm lòng của những ai đã và đang giúp tôi", Hiền nói.
Điều đáng trân trọng nhất trong câu chuyện của Hiền chính là trong một cuộc đời có quá nhiều lý do để dừng lại, cô gái ấy vẫn tìm được một lý do để bước tiếp, một cách dũng cảm và tha thiết.

Dù vất vả, Hiền vẫn cố gắng chăm đàn gà, đây là tài sản lớn với Hiền - Ảnh: TRẦN MAI

Khổ từ bé nên Hiền thấy chẳng có gì đáng sợ trong đời mình, cô bảo rồi sẽ qua - Ảnh: TRẦN MAI