Hàng thập kỷ qua, vùng trũng Amu Darya vùi lấp một kho báu năng lượng khổng lồ. Bằng công nghệ đo địa chấn không gian ba chiều, các nhà địa chất Turkmen đã tìm ra Galkynysh, khu vực từng được biết đến với tên gọi South Yolotan-Osman.
Để chạm tay vào nguồn khí đốt này, giới chuyên gia phải xuyên thủng lớp đá carbonate kỷ Jura cứng như thép. Mũi khoan lao xuống độ sâu 5.000 mét. Đây là ranh giới của những mỏ khí siêu sâu trên thế giới.
Thử thách lớn nhất không chỉ là độ sâu tột cùng. Khí tại Galkynysh mang đặc tính chua rất độc hại. Hàm lượng hydrogen sulfide và CO2 dày đặc đòi hỏi công nghệ khoan áp suất và nhiệt độ siêu cao.
Điều này buộc Turkmenistan phải nhờ cậy các tập đoàn sừng sỏ quốc tế. Những cái tên như CNPC, Petrofac và Hyundai Engineering được huy động để xử lý khử lưu huỳnh và thiết lập hệ thống khai thác đa tầng phức tạp.
Mỏ khí GalkynyshTrữ lượng khổng lồ đè nặng lên bản đồ năng lượng
Năm 2008, thế giới thực sự rúng động. Hãng kiểm toán độc lập Gaffney, Cline & Associates của Anh quốc công bố kết quả thẩm định. Galkynysh chính thức bước vào hàng ngũ những túi khí khổng lồ nhất hành tinh.
Sức chứa thực tế dao động từ 14.000 đến 27.000 tỷ mét khối. Khối lượng thương mại có thể khai thác chạm mốc 2.800 tỷ mét khối. Galkynysh chễm chệ ở vị trí mỏ khí lớn thứ hai toàn cầu.
Khối lượng khổng lồ này mang một quyền lực đáng sợ. Nó thừa sức bao trọn nhu cầu tiêu thụ của toàn bộ Liên minh châu Âu trong nhiều năm. Nó cũng dư sức giải cơn khát nhập khẩu của Trung Quốc trong một khoảng thời gian cực dài.
Nhưng trữ lượng chỉ là bề nổi. Tốc độ bành trướng năng lực khai thác của siêu mỏ này mới là thứ khiến giới phân tích địa chính trị nín thở.
Cú bắt tay chiến lược và lối thoát sinh tử của Trung Quốc
Tuần qua, Bắc Kinh vừa chốt hạ một bản hợp đồng mang tính sống còn. Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Trung Quốc chính thức nhận thầu giai đoạn 4 của siêu dự án trị giá 5,1 tỷ USD.
Nhiệm vụ của họ là khoan thêm giếng mới và nâng công suất xử lý lên 10 tỷ mét khối khí thương mại mỗi năm. Con số này bằng một phần ba tổng lượng khí đốt Turkmenistan đang bơm sang Trung Quốc hiện tại.
Hệ thống đường ống Trung Á vắt qua lòng đất đang trở thành cuống rốn năng lượng của Bắc Kinh. Nó giúp nền kinh tế tỷ dân né tránh hoàn toàn rủi ro từ những điểm nghẽn hàng hải chết người như eo biển Hormuz hay Malacca.
Tầm nhìn 200 tỷ khối và lời giải cho cơn khát của phương Tây
Dự án Galkynysh mang một tham vọng không tưởng với 7 giai đoạn phát triển. Nếu hoàn thiện toàn bộ theo đúng lộ trình, cỗ máy này có thể bơm ra 200 tỷ mét khối khí mỗi năm.
Mức công suất khủng khiếp này từng là đặc quyền của nước Nga thời kỳ đỉnh cao trước khi nổ ra xung đột tại Ukraine. Galkynysh không còn là một mỏ khí đơn thuần. Nó sẽ trở thành một cực nam châm hút trọn dòng tiền và chi phối giá năng lượng toàn cầu.
Xa hơn nữa, những dự án đường ống như TAPI hay hệ thống xuyên Caspi đang chực chờ khởi động. Galkynysh sẵn sàng đóng vai trò người hùng cứu nguy cho một phương Tây đang khao khát đa dạng hóa nguồn cung sau hàng loạt cú sốc địa chính trị.