Nhìn khay phẫu thuật phủ kín hàng trăm viên sỏi vàng vọt, nam thanh niên 26 tuổi không khỏi bàng hoàng. Thói quen ăn uống nuông chiều bản thân đã âm thầm biến túi mật của anh thành "ổ sỏi" khổng lồ. Anh buồn bã thở dài: "Tôi thấy người trẻ ai cũng ăn uống như mình". Vậy kiểu ăn uống "vạn người mê" tiếp tay cho sỏi mật ấy rốt cuộc ra sao?
Cơn đau xé ruột bùng phát giữa buổi chiều
Cơn đau khủng khiếp ập đến với anh Giang (26 tuổi, Tứ Xuyên, Trung Quốc) vào một buổi chiều muộn khi đang ở văn phòng. Ban đầu chỉ là cảm giác chướng bụng và vài cơn đau ngắn nhưng quặn thắt ở vùng hạ sườn phải. Nhưng chỉ sau vài giờ, từng cơn đau xé ruột bắt đầu vặn xoắn, lan rộng ra sau lưng và vai. Mồ hôi hột đổ ra như tắm, nhịp thở run rẩy không thể đứng vững, anh Giang gục xuống sàn nhà và lập tức được đồng nghiệp đưa đến một bệnh viện đa khoa gần đó.
Sau khi kiểm tra, bác sĩ kiểm tra xong lập tức yêu cầu đưa anh tới thẳng Khoa cấp cứu tại Bệnh viện Sỏi mật Tứ Xuyên (Tứ Xuyên, Trung Quốc). Lúc này, anh Giang đã rơi vào tình trạng nguy kịch.
Chàng trai 26 tuổi rơi vào nguy kịch vì 248 viên sỏi mật gây tắc nghẽ, nguy cơ hoại tử (Ảnh minh họa)
Tại phòng cấp cứu, kết quả chẩn đoán hình ảnh khiến cả ekip trực phải giật mình: Toàn bộ túi mật của bệnh nhân 26 tuổi bị lấp đầy bởi vô số viên sỏi lớn nhỏ, dịch mật bị tắc nghẽn hoàn toàn. Đáng sợ hơn, chỉ số mỡ máu (lipid máu) của anh vọt lên cao gấp 5 lần so với ngưỡng bình thường.
Khối sỏi chèn ép nặng nề đẩy túi mật vào nguy cơ viêm cấp tính, dọa hoại tử và thủng túi mật. Bất kỳ sự chậm trễ nào cũng có thể khiến dịch mật nhiễm khuẩn tràn vào ổ bụng gây viêm phúc mạc, nhiễm trùng huyết và tử vong nhanh chóng.
Trước tình thế ngàn cân treo sợi tóc, các bác sĩ quyết định tiến hành phẫu thuật nội soi khẩn cấp để giải cứu túi mật cho bệnh nhân. Ca phẫu thuật kéo dài đầy căng thẳng. Nhờ kỹ thuật mổ nội soi bảo tồn túi mật, đội ngũ y tế đã tỉ mỉ gắp ra từng viên sỏi bám chặt trong niêm mạc. Đến khi viên sỏi cuối cùng rơi xuống khay inox, tiếng đếm của y bác sĩ vang lên trong sự kinh ngạc: "Một viên, hai viên... 248 viên".
Lấy ra 248 viên sỏi mật từ cơ thể chàng trai 26 tuổi nhập viện do đau bụng (Ảnh từ BV)
Cái giá phải trả cho những sở thích ăn uống "vạn người mê"
Trải qua ca phẫu thuật thoát khỏi lưỡi hái tử thần, anh Giang sau khi tỉnh dậy bàng hoàng nhìn khay phẫu thuật phủ kín 248 viên sỏi vàng vọt, bóng loáng đáng sợ. Khi cơn đau dịu đi, chàng trai trẻ mới xâu chuỗi lại toàn bộ thói quen sinh hoạt hủy hoại sức khỏe của mình suốt thời gian qua.
Vì sống một mình lại chịu áp lực công việc bận rộn, anh Giang hiếm khi tự nấu nướng. Lịch trình sinh hoạt đảo lộn khiến anh thường xuyên bỏ bữa sáng. Đến trưa và tối, toàn bộ thực đơn của anh phụ thuộc hoàn toàn vào các ứng dụng giao đồ ăn nhanh. Những đĩa lẩu cay xè đẫm mỡ, gà rán giòn rụm, đồ nướng đậm vị cùng những ly trà sữa ngọt lịm vốn là "chân lý" ăn uống của anh và nhiều người trẻ.
Chính lối sống nuông chiều bản thân này đã âm thầm biến cơ thể anh thành một "nhà máy chế tạo sỏi". Bác sĩ Hà Minh Cương, Trưởng khoa Phẫu thuật Gan mật, Bệnh viện Sỏi mật Tứ Xuyên, (Trung Quốc) chia sẻ: "Sỏi mật ở giai đoạn đầu thường chỉ gây ra các triệu chứng rất mờ nhạt như đầy bụng, khó tiêu hoặc đau nhẹ vùng hạ sườn phải sau bữa ăn nhiều dầu mỡ nên hầu hết bệnh nhân trẻ đều chủ quan phớt lờ.
Đến khi cơn đau bùng phát dữ dội thì túi mật đã bị tổn thương nghiêm trọng, đối mặt với hàng loạt biến chứng nguy hiểm như viêm túi mật cấp, hoại tử, thủng túi mật hoặc viêm phúc mạc toàn thể, thậm chí gây nhiễm trùng huyết đe dọa trực tiếp đến tính mạng. Trong các ca bệnh nặng về sỏi túi mật chúng tôi tiếp nhận, có rất nhiều người trẻ ở độ tuổi 20 - 30, có thói quen ăn uống không lành mạnh".
Cụ thể, cơ chế hình thành sỏi mật từ những thói xấu của anh Giang được bác sĩ Hà phân tích như sau:
- Bỏ bữa sáng khiến mật bị biến chất: Sau một đêm dài không có thức ăn vào dạ dày, túi mật không nhận được tín hiệu co bóp để xả dịch mật vào ruột non. Dịch mật đọng lại trong túi mật suốt 12 - 15 tiếng sẽ bị cô đặc, cô đọng lại thành cặn bẩn và tạo điều kiện kết tinh thành sỏi.
- Ăn quá nhiều đồ ăn nhanh và đồ nướng tàn phá đường mật: Các món ăn chứa lượng lớn mỡ động vật và dầu tái chế làm rối loạn nghiêm trọng quá trình chuyển hóa lipid tại gan, ép gan tiết ra loại dịch mật siêu bão hòa cholesterol.
Gần như ngày nào chàng trai này cũng ăn đồ chiên rán và uống trà sữa, nước ngọt (Ảnh minh họa)
- "Nghiện" trà sữa và đồ uống ngọt: Lượng đường fructose và phụ gia cao trong trà sữa thúc đẩy quá trình tích mỡ nội tạng, làm suy giảm khả năng co bóp tự nhiên của cơ vòng túi mật.
Chưa kể, anh Giang còn lười vận động và hay thức khuya. Việc ngồi lì một chỗ suốt nhiều giờ khiến nhu động đường ruột cùng túi mật bị đình trệ, dịch mật không được luân chuyển liên tục dẫn đến lắng đọng tinh thể cholesterol xuống đáy túi mật. Kết hợp với việc thức khuya liên tục làm rối loạn nhịp sinh học và chức năng chuyển hóa lipid của gan, khả năng tiết cũng như co bóp xả dịch mật bị suy giảm nghiêm trọng, khiến quá trình kết tụ sỏi diễn ra nhanh và dày đặc hơn gấp nhiều lần.
Bi kịch của anh Giang là hồi chuông cảnh báo tàn khốc cho thói quen sinh hoạt của rất nhiều người, nhất là người trẻ hiện nay. Hãy nhanh chóng thay đổi khi còn cơ hội!
Nguồn và ảnh: Aboluowang, Global Times
