Tháng 10/2025 đánh dấu một bước ngoặt mà Jay Mandel chưa từng tưởng tượng trong suốt hàng chục năm gây dựng sự nghiệp tại các tập đoàn công nghệ hàng đầu như IBM hay MasterCard. Khi các hợp đồng tư vấn marketing cạn kiệt và vai trò giảng viên thỉnh giảng không còn đủ để chi trả hóa đơn, ông buộc phải gia nhập đội quân Gig economy - nền kinh tế tự do với tư cách là tài xế Uber Eats.
Cuộc chiến tâm lý trước khi xuống đường
Quyết định khoác lên mình chiếc áo giao hàng không hề dễ dàng với một người đã quen với văn phòng hạng A và những chiến lược vĩ mô. Ông Mandel thừa nhận đã mất nhiều tháng dằn vặt, đối diện với rào cản tâm lý nặng nề và cả sự phản đối từ gia đình.
Việc một chuyên gia cấp cao phải làm công việc tay chân thường bị xem là một bước lùi, thậm chí là thất bại. Tuy nhiên, chính lời khuyên của chuyên gia trị liệu đã giúp ông thay đổi góc nhìn: xem công việc này như một liệu pháp để kết nối thực tế và thoát khỏi áp lực của sự kỳ vọng. Ông bắt đầu những chuyến xe không chỉ để kiếm tiền, mà để rèn luyện sự khiêm tốn.
Cú sốc văn hóa: Khi nỗ lực không được định giá
Từ tháp ngà quản trị bước xuống đường phố, Mandel nhanh chóng nhận ra sự tàn nhẫn của thuật toán so với môi trường công sở. Tại các tập đoàn lớn, sự tận tâm thường được ghi nhận bằng lộ trình thăng tiến hoặc phúc lợi. Nhưng trên ứng dụng giao hàng, mọi thứ hoàn toàn khác.
Cựu Phó chủ tịch MasterCard Jay Mandel chạy Uber EatsÔng kể lại trải nghiệm cay đắng khi dành 20 phút nỗ lực giúp một khách hàng đổi loại bánh kem tại tiệm vì hết hàng. Kết quả? Không một lời cảm ơn, không một đồng tiền boa thêm.
Theo Mandel, mức phí dịch vụ quá cao mà các nền tảng áp dụng đã triệt tiêu động lực hào phóng của khách hàng. Người mua cảm thấy họ đã trả đủ, và người giao hàng trở thành mắt xích chịu thiệt thòi nhất. Họ không có quyền chọn đơn, không được chọn khu vực, và nỗ lực cá nhân trở nên vô nghĩa trước những dòng code lập trình sẵn.
Hệ lụy của một hệ thống kinh tế đang tổn thương
Dù thu nhập vài trăm USD mỗi tuần từ Uber Eats chỉ đủ để ông trang trải các hoạt động cuối tuần cho gia đình, nhưng nó đặt ra một câu hỏi lớn về vĩ mô. Mandel cho rằng những con số thống kê thất nghiệp hiện tại đang bỏ sót một nhóm đối tượng khổng lồ: những chuyên gia có trình độ cao, đầy tham vọng nhưng bị thị trường lao động gạt ra bên lề.
Ông nhìn nhận tình cảnh của mình không phải là kết quả của những sai lầm cá nhân, mà là hệ quả của một hệ thống kinh tế nơi người lao động ngày càng mất quyền kiểm soát. Sự dịch chuyển của Mandel là lời cảnh báo cho thấy ranh giới giữa tầng lớp trung lưu tri thức và sự bấp bênh tài chính đang trở nên mong manh hơn bao giờ hết.
Hiện tại, song song với những cuốc xe, cựu Phó chủ tịch này vẫn đang nỗ lực gây quỹ để khởi nghiệp, nuôi hy vọng quay lại sân chơi mà ông thuộc về. Nhưng những ngày tháng làm tài xế này chắc chắn sẽ là một chương không thể quên trong hồ sơ cuộc đời ông, một chương viết về sự sinh tồn và lòng tự trọng.
