Thị trường tiền tệ liên ngân hàng ghi nhận diễn biến đáng chú ý vào những ngày cuối tháng 6 khi lãi suất VND trên thị trường liên ngân hàng tăng mạnh do nhu cầu cân đối thanh khoản trước thời điểm khóa sổ quý II.
Theo đó, phiên giao dịch 30/6, lãi suất bình quân liên ngân hàng kỳ hạn qua đêm tăng vọt lên 13%/năm, cao hơn 9,4 điểm % so với phiên trước đó. Đây là mức tăng rất mạnh chỉ sau một ngày, khi lãi suất qua đêm ở phiên 29/6 mới ở mức 3,6%/năm.
Trong khi đó, lãi suất các kỳ hạn dài hơn vẫn duy trì ở mức cao. Kỳ hạn 1 tuần giữ nguyên ở 8,5%/năm, kỳ hạn 2 tuần ở 8%/năm và kỳ hạn 1 tháng tăng nhẹ từ 7,6% lên 8,1%/năm.
Lãi suất liên ngân hàng phiên 30/6 (Nguồn: VIRA)
Lãi suất liên ngân hàng phiên 29/6 (Nguồn: VIRA)
Lãi suất liên ngân hàng tính đến phiên 30/6 (Nguồn: WiData)Thực tế, áp lực thanh khoản trên thị trường liên ngân hàng đã xuất hiện từ đầu tháng 6, khi lãi suất qua đêm từng lên quanh 11%/năm. Tuy nhiên, đến cuối tháng, áp lực dịch chuyển sang kỳ hạn 1 tuần do các khoản vay phát sinh trong giai đoạn 29-30/6 bao trùm thời điểm khóa sổ quý II.
Yếu tố thời điểm cuối quý cũng góp phần lý giải diễn biến này. Trước kỳ khóa sổ báo cáo, các ngân hàng thường gia tăng nhu cầu cân đối thanh khoản, trạng thái vốn và các tỷ lệ an toàn. Các tổ chức đang dư vốn có xu hướng giữ lại nguồn VND, trong khi những đơn vị cần vốn lại ưu tiên vay ở kỳ hạn dài hơn thay vì qua đêm để hạn chế phải quay vòng vốn liên tục trong những ngày cận thời điểm chốt số liệu.
Trong bối cảnh lãi suất liên ngân hàng VND kỳ hạn 1 tuần neo ở mức cao, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) mở nghiệp vụ hoán đổi USD/VND với các tổ chức tín dụng (TCTD) và chi nhánh ngân hàng nước ngoài trong ngày 29/6. Giao dịch có kỳ hạn 7 ngày, ngày giá trị T+1 (ngày làm việc kế tiếp), tương ứng ngày 30/6.
Cấu trúc nghiệp vụ gồm NHNN mua USD giao ngay và bán USD kỳ hạn. Quy mô tối đa là 1 tỷ USD; mỗi TCTD được đăng ký tối đa 80% tổng khối lượng công bố.
Với tỷ giá mua giao ngay 23.991 VND/USD, kênh hoán đổi có thể đưa khoảng 23.991 tỷ đồng vào hệ thống nếu sử dụng hết hạn mức. Sau 7 ngày, các ngân hàng hoàn trả khoảng 23.997 tỷ đồng để mua lại USD. Phần chênh 6 đồng/USD tương đương khoảng 6 tỷ đồng trên quy mô 1 tỷ USD, quy đổi khoảng 1,3%/năm.
Khi cộng thêm lãi suất USD liên ngân hàng kỳ hạn 1 tuần quanh 3,7%/năm, chi phí VND ngầm định qua kênh này vào khoảng 5%/năm. Mức này thấp hơn khoảng 2,9 điểm phần trăm so với VNIBOR VND kỳ hạn 1 tuần trên thị trường liên ngân hàng.
Chiều giao dịch cho thấy trọng tâm của nghiệp vụ thiên về bổ sung VND có thời hạn hơn là bán USD giao ngay để can thiệp tỷ giá. NHNN mua USD trước, đưa VND ra hệ thống, sau đó bán lại USD kỳ hạn sau 7 ngày. Dòng vốn vì vậy có thời hạn, có USD đối ứng và tự đảo chiều khi hợp đồng đáo hạn.
