Đất ở đã phân lô bỏ trống nhiều năm sẽ bị đánh thuế - Ảnh: LÊ DÂN
Thông tin Bộ Tài chính đề xuất đánh thuế đất bỏ hoang mức cao khiến nhiều người lo lắng.
Mức thuế 0,2% áp dụng cho loại đất nào?
Bà Trần Thi Dung ở xã Tân Vĩnh Lộc (TP.HCM) cho biết gia đình bà còn gần 1ha đất để trống đã nhiều năm. Trước đây, đất để trồng lúa, nhưng sau không có nước nên bà cho thuê để trồng bí lấy nụ.
Mấy năm trở lại đây, khu vực xung quanh có nhiều công trình mọc lên, khu đất nằm lọt thỏm giữa những nhà xưởng ô nhiễm nên không thể trồng rau màu được nữa. Gia đình bà muốn làm nhà xưởng cho thuê nhưng mức tiền chuyển mục đích sử dụng đất quá cao nên đành để trống.
Vì thế bà rất quan tâm khi nghe sắp có quy định đánh thuế với đất bỏ hoang.
Theo dự thảo sửa đổi bổ sung ba luật, trong đó có Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp do Bộ Tài chính xây dựng thì đất bỏ hoang, đất không đưa vào sử dụng, chậm đưa vào sử dụng sẽ bị đánh thuế sử dụng đất phi nông nghiệp ở mức 0,2%.
Theo đề xuất trên, mỗi năm người đứng tên khu đất phi nông nghiệp bỏ hoang phải đóng mức thuế bằng 0,2% giá trị đất tính theo bảng giá đất nhà nước ban hành.
Đối chiếu với thực tế, những khu đất phi nông nghiệp bỏ hoang có thể bị áp dụng mức thuế theo dự thảo luật bao gồm đất ở trong các dự án xây dựng hạ tầng để trống nhiều năm chưa xây dựng; các khu đất đã được chuyển mục đích thành đất ở, đã phân lô hoặc chưa phân lô.
Chủ đầu tư phải chịu thuế cho các lô đất chưa bán. Người mua đất chịu thuế cho các lô đất đã mua và sang tên mình.
Ví dụ, một người có lô đất 200m2 đất phi nông nghiệp bỏ hoang, vị trí có giá đất 10 triệu đồng/m2 thì mỗi năm phải đóng thuế sử dụng đất phi nông nghiệp khoảng 4 triệu đồng/năm (20.000 đồng/m2).
Thực tế, nhiều khu đất ở nông thôn, vùng ven đô thị đã phân nhỏ đất thành nhiều thửa khác nhau, người mua đất chưa có ý định xây nhà ở hoặc để trống chờ giá đất tăng. Nhưng chỉ những diện tích đã chuyển thành đất ở mới bị đánh thuế sử dụng đất phi nông nghiệp mức cao.
Ví dụ, một khu đất 1.500m2, có 300m2 đất ở và 1.200m2 đất nông nghiệp không sử dụng thì chủ đất sẽ bị đánh thuế mức 0,2% đối với 300m2 đất ở.
Đánh thuế cao để tránh lãng phí
Với quy định nêu trên, trường hợp đất của bà Dung ở xã Tân Vĩnh Lộc là đất nông nghiệp, không thuộc đối tượng phải nộp thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.
Không chỉ đất ở, các loại đất phi nông nghiệp khác cũng sẽ bị đánh thuế nếu người được giao đất bỏ đất hoang, như đất mặt nước, sông ngòi kênh suối chuyên dùng, đất xây dựng khu công nghiệp; đất làm mặt bằng xây dựng cơ sở sản xuất, kinh doanh; đất khai thác, chế biến khoáng sản; đất sản xuất vật liệu xây dựng, làm đồ gốm…
Dự thảo cũng quy định đánh thuế mức cao đối với đất đã có quyết định giao đất, cho thuê đất nhưng chậm đưa vào sử dụng. Như vậy, các dự án đã được Nhà nước giao đất nhưng chủ đầu tư "găm" lại, không triển khai dự án cũng có thể bị đánh thuế mức cao.
Quy định về đánh thuế cao (gấp 7 lần đối với đất phi nông nghiệp trong hạn mức) được các chuyên gia và người dân tán thành.
Thực tế, tại nhiều dự án xây dựng hạ tầng, có những khu đất phân lô bán nền nhiều năm nhưng chủ đất hoặc chủ đầu tư dự án không xây dựng công trình trên đất để đưa vào sử dụng.
Nhiều dự án khu đô thị (đất đã chuyển thành đất ở) bỏ hoang nhiều năm được người dân tận dụng trồng cây.
Mức thuế đánh trên đất bỏ hoang, đất chậm đưa vào sử dụng này không được tính hạn mức, tức diện tích đất phi nông nghiệp trong hay ngoài hạn mức đều được tính ngang nhau.
Tán thành đề xuất của Bộ Tài chính về đánh thuế đất phi nông nghiệp bỏ hoang, nhiều chuyên gia cho rằng việc đánh thuế sử dụng đất phi nông nghiệp cao là một biện pháp đốc thúc các chủ đất đưa đất vào sử dụng, nâng cao hiệu quả sử dụng đất.
