Ngành công nghiệp ô tô toàn cầu đang đứng trước một ngưỡng cửa mang tính bước ngoặt khi công nghệ lưu trữ năng lượng buộc phải tìm ra giới hạn mới. Sự chuyển dịch từ pin lithium-ion sang pin thể rắn không chỉ đơn thuần là một bản nâng cấp kỹ thuật, mà còn là chìa khóa để giải quyết triệt để nỗi lo về phạm vi hoạt động và thời gian sạc của người dùng. Dù được đánh giá là tương lai của xe điện, việc đưa công nghệ này từ phòng thí nghiệm ra đường phố thực tế vẫn là một bài toán hóc búa đối với mọi nhà sản xuất.
Cú bứt tốc của BYD trên đường đua thương mại hóa
Giữa bối cảnh các ông lớn còn đang loay hoay thử nghiệm, nhà sản xuất ô tô Trung Quốc BYD đã bất ngờ tung ra một tuyên bố đầy tham vọng. Trong một cuộc phỏng vấn với nền tảng Carwow của Tây Ban Nha, Phó chủ tịch điều hành BYD là bà Stella Li khẳng định doanh nghiệp đang nắm giữ vị trí dẫn đầu trong việc thương mại hóa công nghệ lưu trữ năng lượng thế hệ mới.
"Bằng việc phát triển pin thể rắn, BYD đang dẫn đầu về cả thương mại hóa và công nghệ. Chúng tôi sẽ giới thiệu mẫu xe đầu tiên sử dụng công nghệ này vào năm tới", bà Li nhấn mạnh.
Lộ trình này hoàn toàn khớp với những dữ kiện được giới chóp bu của hãng tiết lộ trước đó. Tại một hội nghị chuyên ngành vào tháng 2 năm 2025, Giám đốc công nghệ Sun Huajun của FinDreams, công ty con chịu trách nhiệm mảng năng lượng của BYD, đã vạch ra một kế hoạch rõ ràng. Hãng dự kiến sẽ trình diễn và lắp ráp pin thể rắn trên xe điện thương mại vào năm 2027, tạo tiền đề cho quá trình sản xuất hàng loạt quy mô lớn vào khoảng năm 2030.
Sự khao khát của ngành công nghiệp ô tô đối với pin thể rắn bắt nguồn từ những đặc tính vật lý vượt trội so với thế hệ tiền nhiệm. Thay vì sử dụng dung dịch lỏng dễ bay hơi và dễ cháy, công nghệ mới ứng dụng chất điện phân ở dạng rắn. Sự thay đổi cấu trúc này giúp gia tăng mạnh mẽ mật độ năng lượng trên cùng một đơn vị diện tích.
Kết quả là các khối pin tương lai sẽ có kích thước nhỏ gọn hơn, trọng lượng nhẹ hơn đáng kể nhưng lại cung cấp quãng đường di chuyển xa hơn hẳn sau mỗi chu kỳ sạc. Không dừng lại ở yếu tố hiệu suất, chất điện phân rắn còn giải quyết triệt để bài toán an toàn giao thông. Công nghệ này gần như triệt tiêu nguy cơ cháy nổ do hiện tượng đoản mạch và đảm bảo khả năng hoạt động ổn định ngay cả trong những điều kiện nhiệt độ môi trường khắc nghiệt nhất.
Pin thể rắn sẽ chỉ xuất hiện trên các dòng xe cao cấp của BYDDù sở hữu những thông số kỹ thuật hoàn hảo, pin thể rắn vẫn vấp phải một rào cản khổng lồ mang tên chi phí sản xuất. Việc tổng hợp các vật liệu điện phân rắn ở quy mô công nghiệp hiện đang đòi hỏi dây chuyền công nghệ vô cùng đắt đỏ và phức tạp. Chính vì vậy, BYD buộc phải lựa chọn chiến lược tiếp cận từ trên xuống, nghĩa là siêu pin này trước mắt sẽ chỉ được trang bị độc quyền trên các mẫu xe siêu sang, điển hình như phiên bản tương lai của dòng Denza Z.
Điều này đồng nghĩa với việc kỷ nguyên của pin truyền thống vẫn chưa đi đến hồi kết. Ông Lian Yubo, Nhà khoa học trưởng của BYD, khẳng định rằng pin thể rắn sẽ đóng vai trò hỗ trợ lẫn nhau với pin lithium sắt photphat để phục vụ đa dạng các tệp khách hàng. Các dòng xe điện phổ thông vẫn sẽ tiếp tục gắn bó với công nghệ pin hiện tại nhằm tối ưu hóa giá thành lắp ráp và bảo vệ lợi thế cạnh tranh về giá bán.
Thực tế, rào cản chi phí không chỉ là bài toán làm đau đầu riêng hãng xe Trung Quốc. Hàng loạt tên tuổi sừng sỏ trên toàn cầu cũng đang phải chật vật tìm cách đưa công nghệ này ra thị trường. Tập đoàn Toyota vạch ra lộ trình thương mại hóa vào giai đoạn 2027 đến 2028, trong khi Mercedes-Benz mới chập chững đưa nguyên mẫu thử nghiệm lên dòng EQS. Tương tự, Stellantis đang ráo riết phát triển Dodge Charger thế hệ mới, còn Honda buộc phải bắt tay với QuantumScape để san sẻ gánh nặng nghiên cứu. Bất chấp những kỳ vọng to lớn từ người tiêu dùng, cuộc đua làm chủ công nghệ năng lượng tối thượng vẫn chỉ đang ở những kilomet khởi động đầu tiên.
