Bộ Công Thương vào cuộc, Shopee liền 'quay xe' hoãn thu phí mới

Chiều 28/5, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương) cho biết đã ghi nhận nhiều phản ánh liên quan đến việc một số nền tảng thương mại điện tử điều chỉnh mức phí cũ và áp dụng thêm chính sách phí mới trong tháng 5/2026.

Theo cơ quan, các thay đổi có thể làm gia tăng chi phí vận hành của nhà bán hàng, từ đó ảnh hưởng đến giá bán, quyền lợi người tiêu dùng và môi trường cạnh tranh trên thị trường thương mại điện tử.

Thời gian qua, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã làm việc với một số nhà bán hàng trên Shopee và TikTok Shop để ghi nhận khó khăn phát sinh từ việc tăng phí cố định, phí xử lý giao dịch và nhiều loại phí dịch vụ mới mà các nền tảng đã hoặc dự kiến triển khai trong tháng 5/2026.

Đồng thời, cơ quan quản lý cũng gửi văn bản yêu cầu cung cấp thông tin, tài liệu và tổ chức làm việc với đại diện một số nền tảng số trung gian bán lẻ, trong đó có Shopee, nhằm làm rõ cơ sở xây dựng, lý do điều chỉnh, phương thức áp dụng cũng như tác động của các chính sách phí mới đối với người bán hàng và môi trường cạnh tranh.

Đáng chú ý, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đặc biệt lưu ý đến kế hoạch triển khai “Chương trình Duy trì hiển thị” mà Shopee dự kiến áp dụng từ ngày 29/5/2026.

Theo cơ chế của chương trình này, nền tảng sẽ tự động trích một tỷ lệ nhất định từ doanh thu đơn hàng thành công của người bán để nạp vào tài khoản dịch vụ hiển thị nhằm duy trì quảng bá sản phẩm trên sàn.

Mức duy trì hiển thị tiêu chuẩn dự kiến ở mức 1% doanh thu đơn hàng thành công chưa bao gồm VAT. Người bán cũng có thể thiết lập mức linh hoạt từ 1% đến 50% tùy nhu cầu. Khoản phí sẽ được khấu trừ trực tiếp trước khi doanh thu được chuyển vào tài khoản người bán.

Sau quá trình rà soát và làm việc, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã yêu cầu Shopee đánh giá lại cơ sở áp dụng và các tác động có thể phát sinh đối với cộng đồng nhà bán hàng.

Ngày 27/5/2026, Công ty TNHH Shopee đã gửi báo cáo tới Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, cho biết doanh nghiệp chủ động đề xuất hoãn triển khai chính sách phí mới thông qua Chương trình Duy trì hiển thị và thông báo chính thức tới người bán trong ngày 28/5/2026.

Đối với các loại phí khác đang được các nền tảng số trung gian bán lẻ áp dụng như phí cố định, phí xử lý giao dịch, phí hạ tầng và các khoản phí dịch vụ liên quan, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cho biết sẽ tiếp tục tăng cường giám sát việc xây dựng, điều chỉnh và triển khai chính sách phí trên thị trường.

Cơ quan này cũng yêu cầu Shopee, TikTok Shop cùng các doanh nghiệp liên quan tiếp tục cung cấp đầy đủ thông tin, tài liệu và giải trình về cơ sở xây dựng, phương thức áp dụng, cơ chế thu phí cũng như mức độ hợp lý, minh bạch và tác động của các chính sách phí đối với hoạt động kinh doanh của nhà bán hàng.

Bên cạnh đó, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đề nghị các nhà bán hàng, tổ chức và cá nhân liên quan tiếp tục phối hợp cung cấp thông tin, phản ánh khách quan về tình hình thực tế phát sinh trên các nền tảng thương mại điện tử, đặc biệt với những chính sách phí mới có khả năng ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh, quyền lợi người tiêu dùng và môi trường cạnh tranh.

Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia nhấn mạnh các nền tảng số trung gian bán lẻ khi điều chỉnh chính sách phí cần bảo đảm tính minh bạch, hợp lý, không tạo gánh nặng bất hợp lý cho nhà bán hàng, không làm méo mó cạnh tranh và không gây tác động tiêu cực đến người tiêu dùng.