Ngành học giàu ý nghĩa
Huấn luyện thể thao (Sport Coaching) là ngành đào tạo nguồn nhân lực có kiến thức và kỹ năng toàn diện trong lĩnh vực huấn luyện thể thao. Không chỉ dừng ở rèn luyện thể lực hay thực hành kỹ thuật, ngành học này tích hợp nhiều lĩnh vực như khoa học vận động, kỹ thuật – chiến thuật thể thao, tâm lý học, y sinh học thể dục thể thao và đạo đức nghề nghiệp.
Theo chương trình đào tạo cử nhân hiện hành, sinh viên ngành Huấn luyện thể thao được trang bị hệ thống kiến thức đại cương, kiến thức ngành và chuyên ngành. Trọng tâm đào tạo tập trung vào lý luận và phương pháp huấn luyện thể thao, huấn luyện sức bền – sức mạnh, xây dựng giáo án, tổ chức tập luyện, thi đấu và nghiên cứu khoa học thể thao thành tích cao.
Theo học ngành này, sinh viên được định hướng trở thành huấn luyện viên có năng lực chuyên môn, đủ khả năng huấn luyện vận động viên, đội tuyển hoặc câu lạc bộ theo môn thể thao chuyên sâu. Bên cạnh đó, người học còn được rèn luyện kỹ năng phân tích, đánh giá thể lực, tâm lý vận động viên và vận dụng kết quả nghiên cứu khoa học vào thực tiễn huấn luyện.
Sinh viên trường Đại học Thể dục Thể thao Bắc Ninh trong 1 buổi học. Ảnh: Tổng hợpTrước xu hướng xã hội ngày càng quan tâm đến sức khỏe và thể thao, nhiều cơ sở giáo dục đại học đã mở ngành Huấn luyện thể thao. Hiện nay, ngành học này được đào tạo tại nhiều trường uy tín như: Trường Đại học Sư phạm Thể dục Thể thao Hà Nội, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội (từ năm 2026), Trường Đại học Thể dục Thể thao Bắc Ninh, Trường Đại học Thể dục Thể thao TP Hồ Chí Minh, Trường Đại học Thể dục Thể thao Đà Nẵng…
Về tuyển sinh, các trường thường xét tuyển theo những tổ hợp có môn năng khiếu thể dục thể thao kết hợp với các môn văn hóa, tùy theo quy định cụ thể của từng cơ sở đào tạo. Đây là ngành học phù hợp với học sinh yêu thích vận động, có nền tảng thể lực tốt và đam mê thể thao.
Một điểm nổi bật của ngành Huấn luyện thể thao là thời lượng thực hành chiếm tỷ trọng lớn. Tại Trường Đại học Thể dục Thể thao TP Hồ Chí Minh, riêng các học phần huấn luyện chuyên sâu có tổng thời lượng 1.050 giờ học, trong đó thực hành chiếm khoảng 80%.
Sinh viên được rèn luyện kỹ năng ở hơn 10 môn thể thao khác nhau, từ các môn bắt buộc đến tự chọn; đồng thời tham gia các lớp trọng tài, tổ chức thi đấu và ứng dụng trang thiết bị hiện đại trong huấn luyện, nghiên cứu.
Cơ hội việc làm rộng mở
Cùng với sự phát triển kinh tế – xã hội, nhu cầu nhân lực trong lĩnh vực huấn luyện thể thao ngày càng gia tăng. Không chỉ phục vụ thể thao thành tích cao, ngành Huấn luyện thể thao còn đáp ứng mạnh mẽ nhu cầu của thể thao quần chúng, thể thao giải trí, fitness và chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Theo PGS.TS Lý Vĩnh Trường, Trưởng khoa Huấn luyện thể thao (Trường Đại học Thể dục Thể thao TP Hồ Chí Minh), chương trình đào tạo hiện nay được xây dựng theo hướng hiện đại, chú trọng cân bằng giữa kiến thức chuyên môn và kỹ năng nghề nghiệp.
Bên cạnh học lý thuyết, sinh viên còn được rèn luyện tư duy độc lập, kỹ năng làm việc nhóm và khả năng thích ứng với môi trường nghề nghiệp đa dạng.
Sau khi tốt nghiệp, cử nhân ngành Huấn luyện thể thao có thể đảm nhận nhiều vị trí như: huấn luyện viên tại các câu lạc bộ, trung tâm huấn luyện, đội tuyển các cấp; cán bộ chuyên môn tại cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức xã hội về thể dục thể thao; giảng dạy, nghiên cứu tại các cơ sở đào tạo.
Ngoài ra, người học còn có thể tham gia công tác tổ chức thi đấu, làm trọng tài hoặc đảm nhiệm các vị trí chuyên môn trong lĩnh vực thể thao.
Cũng theo PGS.TS Lý Vĩnh Trường, thu nhập của người làm trong ngành Huấn luyện thể thao phụ thuộc vào nhiều yếu tố như kinh nghiệm, năng lực cá nhân, vị trí việc làm và môn thể thao chuyên sâu. Tuy vậy, qua khảo sát cựu sinh viên và các báo cáo tuyển dụng, mức lương trung bình hiện nay dao động khoảng 10 – 12 triệu đồng/tháng.
Chia sẻ về công tác đào tạo, TS Dương Mạnh Thắng, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Thể dục Thể thao Đà Nẵng cho biết, nhà trường đã xây dựng chương trình đào tạo ngành Huấn luyện thể thao bám sát sứ mệnh, tầm nhìn và nhu cầu thực tiễn của xã hội. Nhiều chương trình mới được cập nhật, trong đó có các chương trình dành cho vận động viên thể thao thành tích cao và cử nhân thể dục thể thao tài năng, giúp sinh viên thích ứng tốt với vị trí việc làm sau khi ra trường.
Quá trình đào tạo được tổ chức linh hoạt, kết hợp giữa hình thức trực tuyến và trực tiếp, gắn lý thuyết với thực tiễn. Sinh viên được tham gia các chuyên đề thực tế, thực tập và trải nghiệm trực tiếp trong quá trình xây dựng kế hoạch huấn luyện, tổ chức giải đấu theo từng môn thể thao.
Theo đại diện Trường Đại học Thể dục Thể thao Đà Nẵng, sinh viên tốt nghiệp ngành Huấn luyện thể thao có thể làm việc ở nhiều vị trí như: huấn luyện viên các môn thể thao, huấn luyện viên gym, huấn luyện viên thể thao giải trí, hướng dẫn viên thể thao tại khu nghỉ dưỡng, nhân viên cứu hộ, chuyên viên tổ chức sự kiện và marketing thể thao.
Mức lương khởi điểm của cử nhân mới ra trường dao động khoảng 15 triệu đồng/tháng, tùy vị trí công việc. Thậm chí, có những sinh viên ngay khi đang đi học tại trường khi làm thêm cũng đã đạt được mức thu nhập trên.
Trong khi đó, đại diện Trường Đại học Sư phạm Thể dục Thể thao Hà Nội cho biết, sinh viên tốt nghiệp ngành Huấn luyện thể thao có thể trở thành huấn luyện viên từ cấp cơ sở đến đội tuyển tỉnh, thành; giáo viên thể dục trong các trường học; cán bộ thể dục thể thao phong trào; huấn luyện viên, hướng dẫn viên tại các câu lạc bộ, trung tâm thể thao; tham gia các tổ chức, hiệp hội thể dục thể thao trong và ngoài nước.
Huấn luyện thể thao được xem là ngành học mang tính bền vững của xã hội hiện đại. Nhiều sinh viên đang ngồi trên ghế nhà trường đã có mức thu nhập 10-15 triệu/tháng nhờ đi làm thêm. Ảnh: Tổng hợpNgành Huấn luyện thể thao giữ vai trò quan trọng trong phát triển phong trào thể dục thể thao, nâng cao sức khỏe và tầm vóc người Việt Nam.
Theo đuổi ngành học này, sinh viên cần duy trì niềm đam mê với thể thao, không ngừng học hỏi và trau dồi chuyên môn để trở thành nguồn nhân lực có năng lực, uy tín; góp phần vào sự phát triển của thể thao Việt Nam và từng bước tiệm cận trình độ các quốc gia tiên tiến.
Huấn luyện thể thao là ngành học có tính ứng dụng cao, nhu cầu xã hội ngày càng lớn. Với nền tảng đào tạo bài bản về lý luận, kỹ năng thực hành và đạo đức nghề nghiệp, nếu có đam mê và tinh thần rèn luyện nghiêm túc, người học hoàn toàn có thể xây dựng sự nghiệp bền vững, thu nhập ổn định trong lĩnh vực này.
