Từ năm học 2026-2027, tiếng Lào sẽ không còn là ngôn ngữ chỉ được truyền miệng trong các phiên chợ vùng cao. Ngoại ngữ này chính thức bước vào hệ thống giáo dục phổ thông của Việt Nam thông qua chương trình thí điểm tại các xã vùng biên giới. Động thái này không đơn thuần là một hoạt động ngoại giao, mà là một nước cờ chiến lược nhằm khai phóng tiềm năng kinh tế và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại các khu vực cửa ngõ giao thương.
Dạy tiếng Lào tại vùng biên giới
Trong nhiều thập kỷ, học sinh vùng biên giới thường gặp rào cản ngôn ngữ khi muốn tham gia sâu vào chuỗi cung ứng và thương mại song phương. Việc đưa tiếng Lào vào trường học giải quyết trực tiếp điểm nghẽn này. Trẻ em sinh sống dọc đường biên sẽ được trang bị công cụ giao tiếp chuẩn mực ngay từ ghế nhà trường, tạo tiền đề vững chắc cho các hoạt động thương mại, du lịch và dịch vụ xuyên biên giới trong tương lai.
Quyết định này vừa được cụ thể hóa bằng một văn bản pháp lý cấp cao. Đầu tháng 6 vừa qua, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cùng Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Thể thao Lào Thongsalith Mangnomek đã trao Bản ghi nhớ hợp tác. Theo đó, việc giảng dạy ngôn ngữ của nước bạn tại Việt Nam và ngược lại sẽ được đẩy mạnh, đi kèm với các chương trình tiếp nhận học sinh sang học tập tại hệ thống trường phổ thông dân tộc nội trú hai nước.
Rút ngắn thời gian thẩm định học liệu
Để kịp tiến độ cho năm học mới, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang gấp rút hoàn thiện khung chương trình. Các hội đồng chuyên môn sẽ tiến hành thẩm định toàn bộ học liệu và giáo trình giảng dạy tiếng Lào ngay trong tháng 6 và tháng 7 năm 2026.
Lễ kí kết giữa Việt Nam và LàoBước đi khẩn trương này cho thấy quyết tâm hiện thực hóa đề án "Nâng cao chất lượng và hiệu quả hợp tác Việt Nam - Lào trong lĩnh vực giáo dục và phát triển nguồn nhân lực giai đoạn 2021-2030". Sự chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt học thuật sẽ đảm bảo việc thí điểm diễn ra đồng bộ, mang lại chất lượng đào tạo thực chất thay vì chỉ mang tính phong trào.
Lời giải cho bài toán nhân lực song phương
Thực tế cho thấy, dòng chảy nhân lực giữa Việt Nam và Lào đang ngày càng mở rộng và đòi hỏi chất lượng chuyên môn cao hơn. Sự xuất hiện của môn tiếng Lào trong trường phổ thông đóng vai trò như một màng lọc ban đầu, chuẩn bị kiến thức nền tảng cho những lao động hội nhập tương lai. Ở chiều ngược lại, Việt Nam cũng đang chứng tỏ vị thế là trung tâm đào tạo uy tín và thu hút lượng lớn du học sinh trong khu vực.
Hệ thống giáo dục Việt Nam hiện đang tiếp nhận khoảng 14.000 lưu học sinh Lào tham gia học tập và nghiên cứu ở nhiều cấp độ khác nhau. Chỉ tính riêng trong năm học 2025-2026, các cơ sở giáo dục trong nước đã đón thêm 1.300 du học sinh mới từ nước bạn. Không dừng lại ở việc trao đổi học sinh, hai quốc gia đang phối hợp chặt chẽ để hình thành Trường Đại học Hữu nghị Lào - Việt, tạo ra một bệ phóng tri thức mới cho thế hệ trẻ.
Đầu tư vào giáo dục ngôn ngữ chính là cách bền vững nhất để củng cố các trụ cột an ninh quốc phòng và kinh tế vùng biên. Khi những rào cản về tiếng nói được gỡ bỏ, sự kết nối giữa các cộng đồng dân cư dọc đường biên giới sẽ trở nên khăng khít hơn, mở ra cơ hội giao thương và phát triển kinh tế cho hàng triệu người dân bản địa.
