Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang lấy ý kiến đối với dự thảo sửa đổi Quyết định 09/2024/QĐ-TTg về điều kiện, hồ sơ, thủ tục đề nghị chấp thuận mức cấp tín dụng tối đa vượt giới hạn của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
Dự thảo được sửa đổi, bổ sung theo hướng mở rộng cơ chế cấp tín dụng vượt giới hạn cho các dự án lớn, có ý nghĩa quan trọng trên địa bàn Hà Nội.
Đề xuất này được xây dựng trên cơ sở Nghị quyết 258/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện các dự án lớn, quan trọng trên địa bàn Thủ đô.
Theo nội dung dự thảo, các tổ chức tín dụng có thể được xem xét cấp tín dụng vượt trần đối với trường hợp vay vốn thực hiện những dự án có ý nghĩa lớn về kinh tế - xã hội, đã được HĐND hoặc UBND TP. Hà Nội chấp thuận chủ trương đầu tư.
Trong đó có các dự án cấp thiết nhằm phát triển kinh tế xã hội, phục vụ nhu cầu thiết yếu của đời sống nhân dân thuộc các ngành, lĩnh vực: Điện, than, dầu khí, xăng dầu, giao thông, vận tải công cộng và các lĩnh vực khác theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong từng thời kỳ.
Về mức trần, NHNN đề xuất mức cấp tín dụng tối đa đối với một khách hàng không vượt quá 38% vốn tự có của ngân hàng khi cho vay các dự án lớn tại Hà Nội. Đối với một khách hàng và người có liên quan, mức cấp tín dụng không vượt quá 52%.
Trong khi đó, Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024 đặt lộ trình siết dần giới hạn cấp tín dụng, đến năm 2030 giảm xuống còn 10% đối với một khách hàng và 15% đối với một khách hàng cùng người có liên quan.
Mục tiêu của quy định này là hạn chế rủi ro tập trung tín dụng, đồng thời phân bổ nguồn vốn hợp lý hơn trong hệ thống, hạn chế việc chỉ tập trung vốn tín dụng cho khách hàng, nhóm khách hàng lớn.
Ngân hàng Nhà nước đề xuất nới trần tín dụng với các dự án lớn tại Hà Nội (Ảnh minh họa) Về lý do sửa đổi, NHNN cho biết, thời gian qua, Thủ tướng Chính phủ đã nhiều lần cho phép các tổ chức tín dụng vượt trần cấp tín dụng đối với các dự án trọng điểm quốc gia như Dự án thủy điện Sơn La, Dự án thủy điện Lai Châu, Nhiệt điện Vĩnh Tân 4…, gần đây nhất là Dự án nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch 1.
Riêng dự án Quảng Trạch 1 là dự án trọng điểm quốc gia được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt mức cấp tín dụng tối đa vượt giới hạn lớn nhất. Mức cấp tín dụng tối đa vượt giới hạn đối với EVN là 38% vốn tự có, EVN và người có liên quan là 52% vốn tự có.
NHNN cho biết việc xem xét cấp tín dụng vượt giới hạn được thực hiện chặt chẽ, bảo đảm tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật hiện hành. Do đó, việc xác định ngưỡng trần cụ thể là cần thiết nhằm vừa tạo điều kiện huy động vốn cho các dự án lớn, vừa đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng.
Theo số liệu đến cuối năm 2025, vốn tự có của một số ngân hàng thương mại lớn như Vietcombank và VietinBank lần lượt đạt 222.722 tỷ đồng và 229.177 tỷ đồng.
Nếu áp dụng mức trần 38% và 52%, quy mô cấp tín dụng tối đa cho một khách hàng có thể lên tới khoảng 87.000 tỷ đồng và khoảng 119.000 tỷ đồng đối với khách hàng cùng người có liên quan.
Trong quá trình xây dựng Nghị quyết 258, Bộ Tài chính cũng cho biết nhiều dự án trọng điểm tại Hà Nội có tổng mức đầu tư khoảng 300.000 tỷ đồng, trong đó nhu cầu vay vốn lên tới 85% (khoảng 255.000 tỷ đồng).
Vì vậy, khi áp dụng mức cấp tín dụng tối đa vượt giới hạn không quá 38% và 52% so với quy định thì việc phối hợp cấp tín dụng hợp vốn giữa các ngân hàng đảm bảo đáp ứng nhu cầu vốn cho các dự án.
