Cựu Hiệu trưởng Nguyễn Thị Bình được luật sư và người thân dìu rời tòa trưa 11-9 - Ảnh: THÂN HOÀNG
Tối 11-9, phiên tòa phúc thẩm xét kháng cáo kêu oan của bà Nguyễn Thị Bình, cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình, kết thúc phần tranh luận.
Trước khi hội đồng xét xử nghỉ nghị án, các bị cáo được nói lời sau cùng.
Bước lên bục khai báo, bà Bình nhiều lần nghẹn giọng, khóc nấc. Có thời điểm, cựu Hiệu trưởng không thể tiếp tục trình bày, chủ tọa phải động viên bà bình tĩnh, rồi quyết định tạm dừng phiên xử khoảng 5 phút.
Trở lại phòng xử, bà Bình tiếp tục lời nói sau cùng, nhắc lại hành trình pháp lý kéo dài đã trải qua và bày tỏ mong muốn tòa phúc thẩm xem xét toàn diện vụ án, tuyên bà không phạm tội.
“Tôi đã đi qua một con đường quá dài”
Mở đầu lời nói sau cùng, bà Bình nói mình “đã đi qua một con đường quá dài”. Trong hành trình ấy, bà nhận được sự giúp đỡ của nhiều cơ quan, tổ chức, luật sư và những người tin tưởng mình.
Cựu Hiệu trưởng cho rằng những tiếng nói đó cùng hướng tới công lý và lẽ phải. Bà mong hội đồng xét xử xem xét toàn diện vụ án để đưa ra một phán quyết mà theo bà "sẽ giúp sửa chữa những điều chưa đúng trong bản án sơ thẩm".
Khi nhắc đến những luật sư đã đồng hành, bà Bình nhiều lần bật khóc. Bà dành nhiều lời cảm ơn luật sư Trương Việt Toàn, người từng là thẩm phán Tòa án nhân dân TP Hà Nội trước khi hành nghề luật sư và tham gia bảo vệ quyền lợi cho bà trong vụ án.
Đại diện viện kiểm sát giữ quyền công tố tại phiên tòa - Ảnh: GIANG LONG
Bà Bình nhắc lại một phần kiến nghị của luật sư Toàn, trong đó vị luật sư cho rằng bản án hình sự là phán quyết nghiêm khắc nhất đối với một con người, vì vậy mỗi nhận định của người thẩm phán phải dựa trên chứng cứ và quy định pháp luật.
Đến đây, bà Bình khóc nức nở khiến chủ tọa phải lên tiếng động viên bị cáo bình tĩnh.
Theo bà Bình, những luật sư tham gia vụ án không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi pháp lý của cá nhân bà mà còn mong muốn đóng góp tiếng nói cho một nền tư pháp hiện đại, văn minh.
Sau phần cảm ơn, giọng bà Bình chậm lại khi trực tiếp hướng lời nói tới hội đồng xét xử và đại diện viện kiểm sát.
“Dưới chốn pháp đình tĩnh lặng và nghiêm minh này, tôi thỉnh cầu quý vị đừng chỉ nhìn bị cáo qua những trang hồ sơ lạnh lẽo. Xin hãy nhìn thẳng vào đôi mắt một con người đang thoi thóp hy vọng nơi đáy vực thẳm”, bà nói.
Cựu Hiệu trưởng cho rằng những người tiến hành tố tụng đang mang trọng trách rất lớn, bởi mỗi phán quyết có thể liên quan trực tiếp đến sinh mệnh, danh dự của một con người.
Bị cáo nói “tôi trong sạch”
Tiếp tục trình bày, bà Bình nói điều bà mong muốn không phải một giải pháp khiến số phận pháp lý của mình tiếp tục ở trạng thái chưa được xác định dứt khoát.
Theo bà, nếu vụ án chỉ tiếp tục được trả hồ sơ hoặc giải quyết theo cách không xác định rõ bà có phạm tội hay không thì sự nghi ngờ vẫn còn đeo bám.
“Nói thế để khẳng định rằng, tôi trong sạch”, bà Bình nói và đề nghị tòa phúc thẩm đánh giá những vấn đề bà cho rằng chưa được xem xét đầy đủ, thận trọng trong quá trình điều tra, giải quyết vụ án.
Cựu Hiệu trưởng bày tỏ mong muốn được hội đồng xét xử tuyên vô tội. Theo bà, một phán quyết vô tội nếu có không phải là “đặc ân”, mà là việc trả lại cuộc sống bình thường cho một người được xác định không phạm tội.
“Công lý có thể đến muộn, nhưng công lý không bao giờ mất. Sự thật có thể chưa được nhìn nhận một lúc nào đó, nhưng sự thật không tự nhiên biến mất”, bà Bình nói.
Trong lời nói sau cùng, bà cũng kể về quãng thời gian công tác trong ngành giáo dục.
Ngoài công việc giáo viên, Hiệu trưởng, bà Bình cho biết mình từng làm hội thẩm nhân dân của Tòa án nhân dân quận Ba Đình, cộng tác viên thanh tra của Phòng Giáo dục và Đào tạo quận tham gia đoàn đánh giá chất lượng các nhà trường của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, viết sách và tham gia các chuyên đề giáo dục.
Bà nói những năm tháng đó là niềm hạnh phúc lớn trong cuộc đời làm nghề và mong muốn sau phiên tòa được nhìn nhận lại, để có thể tiếp tục cống hiến phần còn lại của cuộc đời công chức.
Nhắc tới gia đình và những người đã đồng hành, cựu Hiệu trưởng một lần nữa nghẹn ngào. Bà kể từng nói với các con rằng "bản thân không tiếc những năm tháng vừa qua bởi trong hành trình ấy đã nhận được nhiều tình thương từ cộng đồng".
Trước khi kết thúc, bà Bình cảm ơn hội đồng xét xử, đại diện viện kiểm sát, các luật sư và những người có mặt tại phiên tòa, đồng thời nói mình chờ đợi “một phán quyết anh minh, chỉ thượng tôn pháp luật”.
Theo chủ tọa, phiên tòa sẽ tiếp tục làm việc vào 8h30 sáng thứ Hai, ngày 14-9.
Trước bà Bình, bị cáo Phạm Thị Minh Nguyệt, cựu kế toán Trường THCS Ba Đình, nói lời sau cùng.
Cựu kế toán nhắc đến quyết định 22 - một trong những văn bản liên quan trực tiếp đến việc xác định mức thu tiền dạy thêm trong vụ án. Theo bà Nguyệt, trước đây khi quyết định này còn hiệu lực, bà đã nhận khuyết điểm.
“Nay thì quyết định 22 đã bị hủy bỏ rồi vì là trái pháp luật”, bà Nguyệt trình bày và đề nghị tòa phúc thẩm xem xét xác định mình không vi phạm pháp luật.
Sau khi hai bị cáo nói lời sau cùng, chủ tọa Trần Nam Hà thông báo hội đồng xét xử nghỉ nghị án.
