Bộ Tài chính: Việt Nam không dựng rào cản, vì sao Mỹ vẫn muốn áp thuế 46%?

Ngay sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ áp dụng mức thuế đối ứng 46% đối với hàng hóa nhập khẩu từ Việt Nam, Bộ Tài chính Việt Nam đã tổ chức họp báo thường kỳ quý I vào chiều 03/04/2025 để làm rõ các thông tin liên quan.

Tại cuộc họp báo, ông Trương Bá Tuấn – Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí – khẳng định: Mặt bằng thuế quan của Việt Nam hiện nay thấp hơn rất nhiều so với mức 90% mà phía Hoa Kỳ sử dụng làm căn cứ, và cũng thấp hơn nhiều so với mức thuế 46% mà phía Hoa Kỳ dự kiến áp dụng. Theo ông Trương Bá Tuấn, phần lớn các mặt hàng của Mỹ khi xuất khẩu sang Việt Nam hiện chỉ chịu mức thuế nhập khẩu khoảng 15%, một số thậm chí thấp hơn.

Bộ Tài chính: Việt Nam không dựng rào cản, vì sao Mỹ vẫn muốn áp thuế 46%?
Ông Trương Bá Tuấn, Cục phó Cục Chính sách thuế, thuế, lệ phí (Bộ Tài chính) phát biểu tại cuộc họp báo ngày 03/04.

Ông Tuấn cho biết thêm: Theo báo cáo gần đây nhất của Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR), mức thuế suất nhập khẩu bình quân của Việt Nam là 9,4%, thấp hơn rất nhiều so với con số 90% mà phía Mỹ sử dụng làm cơ sở để tính toán mức thuế đối ứng.

Việt Nam đã chủ động giảm thuế: Thiện chí rõ ràng, dữ liệu minh bạch

Bộ Tài chính nhấn mạnh rằng, trước thời điểm Hoa Kỳ công bố kế hoạch thuế đối ứng, Chính phủ Việt Nam đã ban hành Nghị định số 73/2025/NĐ-CP ngày 31/03/2025 nhằm điều chỉnh giảm thuế nhập khẩu đối với 16 nhóm mặt hàng có kim ngạch lớn với Mỹ. Đây là hành động thể hiện thiện chí thương mại và nỗ lực cân bằng thương mại.

Cụ thể, theo Bộ Tài chính, thuế nhập khẩu với ô tô (HS 8703.23.63) đã giảm từ 64% xuống 50%, ethanol giảm từ 10% xuống 5%, đùi gà đông lạnh từ 20% xuống 15%, hạt dẻ cười chưa bóc vỏ từ 15% xuống 5%, hạnh nhân từ 10% xuống 5%, táo tươi từ 8% xuống 5%, cherry từ 10% xuống 5% và nho khô từ 12% xuống 5%. Ngoài ra, ông Trương Bá Tuấn cho biết: Chúng tôi đã rà soát lại toàn bộ biểu thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN), các sắc thuế liên quan như thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường để trình Chính phủ ban hành Nghị định số 73/2025/NĐ-CP ngày 31/03/2025.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi khẳng định: Việc cân bằng thương mại không thể chỉ thực hiện bằng tăng thuế. Nếu giải pháp là thuế quan, thì đó không phải là phương án tối ưu cho cả hai phía. Theo ông Nguyễn Đức Chi, giải pháp bền vững phải là kiên trì đối thoại, trao đổi, nhằm hướng đến một sự cân bằng thương mại theo hướng phát triển, trong đó người tiêu dùng của cả hai nền kinh tế đều được hưởng lợi.

Bộ Tài chính: Việt Nam không dựng rào cản, vì sao Mỹ vẫn muốn áp thuế 46%?
Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi tại họp báo chiều 03/04.

Thuế 46% không phải “tối hậu thư”: Việt Nam vẫn còn dư địa đàm phán

Theo Bộ Tài chính, mức thuế 46% mà Hoa Kỳ công bố hiện là mức trần dự kiến, chưa phải là mức thuế chính thức áp dụng cho từng mặt hàng cụ thể. Đây không phải “tối hậu thư” mà là một cảnh báo chính sách. Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cho biết: Cuối tuần này, một lãnh đạo cấp cao của Chính phủ sẽ sang Mỹ để làm việc về vấn đề này.

Tại cuộc họp Thường trực Chính phủ sáng 03/04/2025, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chỉ đạo thành lập Tổ phản ứng nhanh do Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn làm Tổ trưởng, đồng thời giao Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc tiếp nhận ý kiến cộng đồng doanh nghiệp để xây dựng bộ giải pháp tổng thể, hiệu quả và đúng luật quốc tế. Ông Trương Bá Tuấn nhận định: Các giải pháp ứng phó phi thuế quan như thúc đẩy kết nối doanh nghiệp, cải thiện logistics, chứng nhận tiêu chuẩn chất lượng hoặc gia tăng hàm lượng công nghệ trong sản phẩm sẽ đóng vai trò quyết định.

Thương mại minh bạch, phát triển và cùng có lợi: Quan điểm nhất quán của Việt Nam

Bộ Tài chính tái khẳng định quan điểm xuyên suốt của Chính phủ Việt Nam là thúc đẩy thương mại công bằng, minh bạch và cùng có lợi. Việt Nam không theo đuổi chính sách thặng dư thương mại bằng mọi giá, mà kiên trì cải cách để hài hòa lợi ích với các đối tác chiến lược toàn diện. "Việt Nam luôn sẵn sàng hợp tác, đối thoại bình đẳng và hành động vì lợi ích chung. Người tiêu dùng của cả hai quốc gia cần được hưởng lợi từ một môi trường thương mại mở, hiệu quả và minh bạch" – Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh.

Trong 5 năm qua, biểu thuế nhập khẩu của Việt Nam đã nhiều lần được điều chỉnh giảm, đặc biệt với các đối tác như Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu và Nhật Bản. Việt Nam là thành viên của hơn 15 hiệp định thương mại tự do (FTA), trong đó có nhiều FTA thế hệ mới như CPTPP, EVFTA, RCEP – thể hiện rõ cam kết hội nhập toàn diện và tuân thủ nghiêm túc các chuẩn mực quốc tế.

Hiện nay, Bộ Tài chính đang phối hợp với các bộ, ngành và hiệp hội doanh nghiệp để đánh giá toàn diện tác động, xây dựng các kịch bản ứng phó chính sách, đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô, duy trì chuỗi cung ứng và bảo vệ môi trường đầu tư quốc gia.

Mức thuế 46% mà phía Hoa Kỳ công bố là một biến số quan trọng nhưng không phải rào cản bất khả kháng. Với khung pháp lý vững chắc, cùng tinh thần đối thoại thiện chí và chủ động chính sách, Việt Nam hoàn toàn có đủ năng lực và vị thế để xử lý hiệu quả vấn đề này, hướng tới mối quan hệ thương mại song phương ổn định, bền vững và cùng phát triển.

>> Thủ tướng họp khẩn, chuyên gia hiến kế 3 ‘chiêu’ vượt sóng thuế: Đòn bẩy cải cách đang đến gần